Rau sạch nhất Việt Nam, trồng trên ruộng đá tưới nước giếng cổ 5.000 năm

Loài rau này chỉ tươi tốt khi sống ở các vùng nước trong veo, mát lành, sạch sẽ. Chỉ cần dính dù chỉ một chút bùn lầy hoặc nước bẩn thì sẽ tự úa vàng và chết đi.

Từ nguồn nước sạch tự nhiên trong giếng cổ 5.000 năm tuổi có từ thời vương quốc Chăm Pa, người dân ở xã Gio An, (huyện Gio Linh, Quảng Trị) đã trồng ra một loại rau có tên xà lách xoong (hay còn gọi là rau liệt).

Do đặc tính chỉ sống được ở các vùng nước sạch, hễ gặp nước bẩn, bùn thì sẽ bị vàng úa và chết đi nên loại rau này luôn được đặc biệt ưa chuộng.

Do có nguồn nước sạch dồi dào từ giếng Ông, giếng Bà, giếng Gai, giếng Tép nên người dân thôn Hảo Sơn có đến 7/12ha đất trồng rau liệt. Nguồn nước nhiều, mát lành nên cây rau liệt đặc sản ở đây to, tươi tốt. Và cũng nhờ thế, rau ở Hảo Sơn bán được giá cao hơn những nơi khác.

Loại rau này được trồng trên ruộng đá có nước. Đến mùa khô, những nơi nước không tới được rau liệt sẽ chết dần nên cứ vào tháng 9 mỗi năm, người có ruộng đá nằm gần giếng cổ sẽ gây giống rau, rồi bán cho những người có ruộng xa hơn.

Mùa thu hoạch rau xà lách xoong từ tháng 10 năm trước đến tháng 3 năm sau. Khi Quảng Trị vào mùa nắng, cây sẽ bị tàn dần…

Rau ở đây sẽ được bán theo từng bó, mỗi bó như vậy có giá là từ 5 – 7 nghìn đồng. Mỗi ngày người dân thu hoạch được vài trăm nghìn đồng.

“Rau liệt trồng rất dễ, chỉ cần rải lên ruộng nơi có dòng nước sạch đi qua là sẽ tự mọc. Cứ thế, khoảng 15 ngày thì chúng tôi sẽ thu hoạch một lần.

Trồng rau liệt đặc biệt ở chỗ không cần bón phân, chỉ cần đảm bảo được nguồn nước sạch. Nếu nước bẩn, rau sẽ bị úa vàng và chết”, bà Lê Thị Linh, trú tại thôn Hảo Sơn (xã Gio An, huyện Gio Linh) cho hay.

Đi từ TP Đông Hà tới để mua rau, anh Trần Anh Tuấn (SN 1999, trú tại khu phố 6, phường 5) niềm nở nói: “Nhà tôi rất "nghiền" món xà lách xoong này xào với thịt heo. Cứ khoảng tháng 12 là tôi chạy xe tới đây mua mỗi lần khoảng 10 đến 20 bó rau về ăn cho đỡ thèm.

Khi nghe tin tôi đi mua rau, hàng xóm cũng gửi tiền nhờ mua giùm. Vì là loài rau ưa sống ở chỗ nước sạch nên gia đình tôi vô cùng yêu thích xà lách xoong ở Gio An”.

Ông Nguyễn Văn Song, Chủ tịch UBND xã Gio An cho biết: “Do tình hình dịch bệnh Covid-19 nên bà con gặp khó khăn khi phải chuyển rau vào tận chợ ở thị xã Quảng Trị để buôn bán và chuyển theo đường tàu hoả vào các tỉnh lân cận.

Với hệ thống giếng cổ đặc trưng, địa phương đang mong muốn sớm hình thành được hình thái du lịch cộng đồng để nâng cao đời sống cho người dân”.