- Trung Quốc đã khai hỏa một cuộc tập trận quân sự gần Eo biển Đài Loan trong bối cảnh có thông tin Thứ trưởng Bộ Ngoại giao phụ trách vấn đề phát triển kinh tế, năng lượng và môi trường của Mỹ - ông Keith Krach sẽ đến thăm Vùng lãnh thổ (VLT) Đài Loan bất chấp sự phản đối kịch liệt của Bắc Kinh.

Bắc Kinh cho biết họ đang tiến hành cuộc tập trận gần Eo biển Đài Loan vì lý do cần có hành động như vậy để bảo vệ chủ quyền và sự toàn vẹn lãnh thổ.

Trước đó hồi đầu tuần này, Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo, họ sẽ cử một nhà ngoại giao cấp cao – ông Keith Krach đến tham dự lễ tưởng niệm cựu Lãnh đạo Đài Loan Lý Đăng Huy. Washington và Đài Loan được cho là đang trong quá trình đàm phán để khởi động một cuộc đối thoại về kinh tế.

Thông tin trên đã khiến Bắc Kinh thực sự nổi giận. Theo Bộ Ngoại giao Trung Quốc, chuyến thăm của ông Krach vi phạm chính sách Một Trung Quốc và ba thông cáo chung giữa Mỹ và Trung Quốc.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc cảnh báo nước này sẽ tung đòn “đáp trả cần thiết” đối với chuyến thăm của Thứ trưởng Krach. Bắc Kinh đã gửi văn bản phản đối đến Washington ngay trước thềm chuyến thăm của vị quan chức cấp cao Mỹ. Trung Quốc tuyên bố họ phản đối bất kỳ cuộc trao đổi chính thức nào giữa Mỹ và Đài Loan.

Thứ trưởng Krach đã đến Taipei chiều ngày hôm qua (17/9). Ngày mai (19/9), ông sẽ tham gia tham dự lễ tưởng niệm cố lãnh đạo Đài Loan Lý Đăng Huy - người được tôn kính như "cha đẻ của nền dân chủ Đài Loan". Ông Krach dự kiến có cuộc gặp với Nhà lãnh đạo Đài Loan Tsai Ing-wen trong ngày hôm nay (18/9).

Chuyến thăm của Thứ trưởng Krach diễn ra sau chuyến thăm hồi tháng trước của Bộ trưởng Y tế Mỹ Alex Azar. Bộ trưởng Azar là vị quan chức cấp cao nhất của Mỹ đến thăm hòn đảo Đài Loan trong 4 thập kỷ qua.

Hôm 16/9, báo chí còn đưa tin Mỹ đang có kế hoạch bán đến 7 hệ thống vũ khí cho Đài Loan. Diễn biến này khiến cho Trung Quốc càng trở nên tức giận hơn.

Vấn đề Đài Loan luôn là một trong những vấn đề nhạy cảm hàng đầu trong quan hệ giữa hai cường quốc Mỹ-Trung. Bắc Kinh luôn phản đối gay gắt và quyết liệt việc bất kỳ nước nào tăng cường quan hệ với Đài Loan và đặc biệt trong quan hệ giữa Mỹ và Đài Loan, bởi Bắc Kinh tin rằng điều đó vi phạm chính sách Một Trung Quốc.

Bắc Kinh coi Đài Loan là một vùng lãnh thổ của họ. Mặc dù Washington công nhận điều này nhưng vẫn duy trì một mối quan hệ gắn bó, thân thiết với Đài Loan.

Trung Quốc và vùng lãnh thổ Đài Loan đã bị chia cắt năm 1949, sau một cuộc nội chiến, và kể từ đó đến nay Bắc Kinh luôn khẳng định mục tiêu kiên quyết thống nhất Đài Loan vào Trung Quốc. Bắc Kinh công khai ý định sẵn sàng dùng vũ lực đối với VLT Đài Loan nếu khu vực này tìm cách đòi độc lập với Trung Quốc. Vì thế, Đài Loan vẫn luôn canh cánh cái gọi là “mối đe dọa từ Trung Quốc” đối với hòn đảo này.

Kể từ khi bà Tsai Ing-wen lên cầm quyền, tình hình Eo biển Đài Loan bắt đầu leo thang căng thẳng do Nhà lãnh đạo mới của Đài Loan áp dụng lập trường cứng rắn với Trung Quốc. Bà Tsai công khai thực hiện nhiều bước đi nhằm đối phó với Trung Quốc như tăng chi tiêu quân sự, tăng cường mua sắm vũ khí và mở rộng hợp tác với các nước lớn, đặc biệt là đồng minh Mỹ. Bắc Kinh đương nhiên không thể chấp nhận một Đài Loan ngày càng thách thức khi hòn đảo này luôn luôn được Trung Quốc coi là một vùng lãnh thổ của họ

Tình hình càng nghiêm trọng khi Mỹ cũng tăng cường giúp đỡ cho Đài Loan, đặc biệt trong vấn đề vũ khí, quân sự.