- Trả lời chất vấn của các ĐB Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên khẳng định, nếu không sử dụng linh hoạt, hiệu quả quỹ bình ổn thì thời gian qua “giá xăng dầu trong nước không thể tăng thấp hơn thế giới như vậy được".

Sáng 16/3, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiến hành hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực công thương. Báo cáo một số nội dung liên quan đến nhóm vấn đề chất vấn, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết, trong 2 năm qua, cùng với cả nước, ngành công thương phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức chưa từng có do đại dịch Covid-19 gây ra.

Bối cảnh bên ngoài không thuận lợi, một phần bị gián đoạn chuỗi cung ứng, phần khác vì xu hướng bảo hộ mậu dịch, xung đột lợi ích và cạnh tranh chiến lược ngày càng gay gắt,… đã và đang gây ra những ảnh hưởng nghiêm trọng, đe dọa sự đứt gãy chuỗi sản xuất, cung ứng toàn cầu, trong đó nguồn cung và giá cả trong nước cũng không nằm ngoài xu hướng chung của thế giới, nhất là về xăng dầu.

Bên cạnh đó, xăng dầu trong nước còn chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc gián đoạn nguồn cung của Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn.

Tuy nhiên, với nhiều nỗ lực, lần đầu tiên kim ngạch xuất khẩu đạt gần 670 tỷ USD và đưa vào thực thi 3 Hiệp định thương mại tự do với EU, Vương quốc Anh và ERCCP, góp phần cùng cả nước vừa thực hiện mục tiêu kép "vừa phòng, chống dịch có hiệu quả vừa phục hồi kinh tế - xã hội".

Bên cạnh những kết quả đạt được, Bộ trưởng Bộ Công Thương cũng nêu rõ, còn nhiều khó khăn, thách thức liên tục xuất hiện, đòi hỏi công tác quản lý nhà nước của Bộ Công thương cần phải tập trung giải quyết.

Trước hết, là tình hình giá một số nguyên liệu, vật tư chiến lược, nhất là xăng dầu tăng cao; tình trạng buôn lậu, hàng giả không rõ nguồn gốc xuất xứ và lợi dụng thương mại điện tử để kinh doanh hàng giả, hàng nhái, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ có dấu hiệu gia tăng; tình trạng ùn tắc hóa tại biên giới…

Nêu câu hỏi chất vấn đến Bộ trưởng Bộ Công thương, một số đại biểu đã đề cấp đến việc giá xăng dầu liên tục tăng mạnh trong thời gian qua, cùng với đó là tình trạng “găm” hàng, treo biển hết xăng… và đề nghị Bộ trưởng làm rõ trách nhiệm về điều hành, cung ứng xăng dầu khi để xảy ra tình trạng này (ĐB Trần Quốc Tuấn - Trà Vinh; ĐB Nguyễn Đại Thắng - Hưng Yên).

Trả lời về vấn đề này, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên một lần nữa nêu rõ, trong khi nguồn cung từ một số nước có sản lượng dầu lớn cùng với xung đột giữa Nga - Ukraine bị đứt gãy thì thị trường trong nước gặp khó khăn do Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn giảm công suất.

Tuy nhiên, người đứng đầu ngành Công Thương khẳng định: "Bộ Công Thương đã chỉ đạo hệ thống doanh nghiệp đầu mối tăng lượng nhập khẩu để đảm bảo nguồn cung cho thị thị trường nội địa và “nguồn cung xăng dầu không lúc nào thiếu".

Về công tác điều hành, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên lý giải: Liên Bộ Công Thương - Tài chính đã bám sát các quy định hiện hành, mới nhất là Nghị định 95 của Chính phủ, sử dụng linh hoạt quỹ bình ổn giá xăng dầu để kìm đà tăng của mặt hàng xăng dầu.

Theo ông Diên, trong khi biên độ tăng giá xăng dầu của thế giới từ 40-60%, thì ở trong nước thấp hơn, ở mức 29-40%. Bộ trưởng Bộ Công thương cũng nêu việc Bộ Công Thương cùng Bộ Tài chính đã tham mưu, kiến nghị Chính phủ xây dựng Nghị quyết giảm thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu nhằm góp phần giảm hơn nữa giá xăng dầu trong nước.

Người đứng đầu Bộ Công thương khẳng định, nếu không sử dụng linh hoạt, hiệu quả quỹ bình ổn thì thời gian qua “giá xăng dầu trong nước không thể tăng thấp hơn thế giới như vậy được.”

"Việc duy trì quỹ bình ổn giá xăng dầu là vô cùng quan trọng. Tuy nhiên, quỹ có hạn, hiện còn trên dưới 600 tỉ đồng, những doanh nghiệp lớn đang âm quỹ"- Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên thông tin.

Trả lời câu hỏi của ĐB Nguyễn Thị Kim Bé (Kiên Giang) về vai trò của nhà máy lọc dầu trong nước, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho rằng “đây cũng là ẩn số trong phương trình để giải bài toán về nguồn cung xăng dầu.”

Ông Diên thông tin, nhà máy lọc hóa dầu Bình Sơn do Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) đầu tư, hoạt động tốt, cung ứng khoảng 30-35% lượng xăng dầu trong nước. Trong khi đó, Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn do liên danh đầu tư, trong đó có PVN, hoạt động đang gặp khó khăn về tài chính.

"Chúng tôi đã đề nghị, khi PVN cam kết chắc chắn sản lượng từ Nghi Sơn đủ cung ứng thị trường, thì Bộ Công thương mới dừng nhập khẩu xăng dầu tăng thêm"- Bộ trưởng nói và thông tin, Bộ đã kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, xử lý triệt để các vấn đề liên quan đến các nhà máy lọc dầu.

Về tình trạng “găm hàng” đợi tăng giá mà theo ĐB tỉnh Đồng Tháp là một số đại lý nhỏ lẻ "không đủ tầm" để làm việc này, Bộ trưởng Bộ Công thương cho biết, qua kiểm tra, kiểm soát trên cả nước, có 211 cửa hàng xăng dầu ngừng bán thời gian qua với nhiều lý do khác nhau, có thể do sửa chữa, gặp vấn đề kỹ thuật, có một số ít cửa hàng "găm hàng" không bán.

Cũng trong phiên chất vấn sáng nay, trả lời câu hỏi về vấn đề quản lý thị trường (QLTT), Bộ trưởng Bộ Công Thương cho biết, qua 3 năm chuyển từ Chi cục thành Cục, chuyển từ trực thuộc Sở Công Thương về trực thuộc Tổng cục (Bộ Công Thương), vừa ổn định tổ chức bộ máy, Bộ đã chỉ đạo Tổng cục và cá nhân Bộ trưởng làm việc ở Tổng cục QLTT 3 lần đưa ra cơ chế quản lý, giám sát rất chặt chẽ, quy định, quy tắc ứng xử, chế tài xử lý vi phạm, đặc biệt gắn trách nhiệm cho người đứng đầu và tập thể lãnh đạo.

“Bằng chứng đã xử lý hàng trăm cán bộ vi phạm, có cán bộ chuyển cơ quan chức năng xử lý theo pháp luật, có 6-7 cán bộ đứng đầu các Cục bị xử lý hoặc bị xử lý hành chính, hoặc xử lý hình sự, có 1 trường hợp đang xử lý về hình sự”- Bộ trưởng thông tin.

Liên quan đến tình trạng “găm hàng” hoặc tăng giá bán, buôn bán hàng lậu, hàng không rõ nguồn gốc .. các thiết bị y tế, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên thừa nhận, mặt hàng vật tư y tế trong thời gian vừa qua, đã xảy ra hiện tượng vi phạm như đại biểu đã nêu.

“Lực lượng QLTT đã thu giữ 500.000 bộ kit test nhanh trên các địa bàn TP. Hồ Chí Minh, Lạng Sơn, Hà Nội, Quảng Bình, An Giang, Quảng Ninh, Huế... Ngay ngày hôm qua, lực lượng đã thu giữ 60.000 bộ kit test, 3.000 sản phẩm thuốc tân dược, hàng trăm ngàn sản phẩm mỹ phẩm không rõ nguồn gốc trị giá chục tỷ đồng. Đây là vi phạm lớn nhất trong thời gian từ đầu năm đến nay bị phát hiện” - Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên thông tin.

Về giải pháp, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết, Bộ Công Thương tiếp tục phối hợp lực lượng chức năng, ở địa phương phối hợp lực lượng 389 địa phương, ở Trung ương phối hợp 389 và Biên phòng, Hải quan, tiếp tục ngăn ngừa từ sớm các hàng hóa thiết bị y tế nhập lậu vào thị trường nội địa và tiếp tục chỉ đạo lực lượng QLTT địa phương, ưu tiên cao kiểm tra, giám sát và xử lý đối với các mặt hàng người dân đang có nhu cầu tăng cao.