Lý giải sự biến động của giá vàng, USD trong thời gian qua

13:42' 03/02/2017 (GMT+7)
|
(VnMedia) - Theo Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR), thời gian qua, cung cầu ngoại tệ trên thị trường liên ngân hàng tương đối ổn định. Mặc dù tỷ giá bên ngoài có tăng, nhưng lượng giao dịch không thực sự lớn để có thể gây ảnh hưởng.
 
Lượng giao dịch ngoại tệ không thực sự lớn
 
VEPR cho biết, kể từ ngày 1/1/2016, Ngân hàng Nhà nước đã chính thức áp dụng cơ chế tỷ giá trung tâm linh hoạt, xác định dựa trên cung, cầu ngoại tệ trên thị trường và giá trị của đồng nội tệ so với 8 đồng tiền tham chiếu. Về cơ bản, cơ chế mới đã giúp tỷ giá có một năm tương đối ổn định, hạn chế ảnh hưởng của các cú sốc lớn bên ngoài. 
 
Theo đó, tỷ giá tham chiếu cuối năm chỉ tăng 1,18% so với đầu năm 2016, ở ngưỡng 22.154 VND/USD. Đồng thời, biên độ dao động cũng chỉ dưới ±1,5% trong suốt năm. Trong khi đó, tỷ giá bán ra niêm yết tại Vietcombank chỉ tăng 0,55%, với mức dao động ±2,54%.
 
Cũng theo VEPR, biến động tỷ giá chủ yếu diễn ra trong quý 4, sau hai sự kiện lớn tại Mỹ. Diễn biến của cuộc bầu cử tổng thống tại Mỹ, cùng với quyết định tăng lãi suất của FED đã khiến đồng USD mạnh lên so với hầu hết các đồng tiền lớn khác, dẫn tới xáo động trên thị trường tỷ giá của Việt Nam.
 
Ảnh minh họa
Ảnh minh họa
 
“Yếu tố tâm lý của người dân cũng góp phần làm tỷ giá tăng. Ngoài ra, tin đồn thiếu cơ sở nhưng lại dễ lan tỏa về khả năng đổi tiền (dựa trên thực tiễn của Ấn Độ gần đây trong việc thu hồi đồng 1000 Rupee), đã làm cho người dân lo ngại, và có khuynh hướng mua tích trữ USD và vàng, khiến thị trường phi chính thức có những xáo động bất lợi”, VEPR phân tích. Riêng trong quý 4, tỷ giá tham chiếu và tỷ giá bán ra tại Vietcombank đã tăng lần lượt 0,98% và 2,10% so với cuối quý 3.
 
Tuy nhiên, VEPR cho hay, nếu theo dõi thị trường liên ngân hàng thì có thể thấy cung cầu ngoại tệ tương đối ổn định. Có thể lý giải điều này là do tỷ giá bên ngoài có tăng, nhưng lượng giao dịch không thực sự lớn để có thể gây ảnh hưởng đến thị trường trong hệ thống ngân hàng. Hơn nữa, khả năng Ngân hàng Nhà nước (NHNN) can thiệp là hoàn toàn có thể, do lượng dự trữ tương đối dồi dào, giúp tạo ổn định thị trường.
 
Do đó, trong giai đoạn cuối năm 2016 cho đến Tết Nguyên đán và đầu năm 2017, NHNN có thể ổn định được thị trường về mặt kỹ thuật. Dự trữ ngoại hối tiếp tục được bổ sung trong quý 4, nâng tổng mức dự trữ ước tính lên tới 41 tỷ USD. Đồng thời, duy trì mức dự trữ đạt trên 2,5 tháng nhập khẩu. 
 
Theo nhận định của VEPR, quá trình trung hòa lượng tiền Việt đẩy ra thị trường để mua USD đã được thực hiện uyển chuyển, làm chặt chẽ để không gây dư tiền mặt trong nền kinh tế dẫn tới lạm phát, nhưng cũng không quá chặt để không gây căng thẳng trên thị trường liên ngân hàng. Từ đó góp phần hạ hoặc ít nhất kìm giữ không tăng lãi suất để giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
 
Vàng trong nước chưa liên thông với thế giới
 
Liên quan đến biến động trên thị trường vàng, VEPR cũng cho biết, thị trường vàng trong nước vẫn chưa thực sự có sự liên thông về giá với thị trường vàng thế giới, đặc biệt những tháng quý 4. Trong khi giá vàng thế giới liên tục thay đổi sau các cuộc họp của Fed, giá vàng trong nước, thậm chí còn thay đổi theo chiều ngược lại. “Chênh lệch giữa giá vàng trong nước và giá vàng thế giới lại được nới rộng, kể từ sau cuộc bầu cử tổng thống tại Mỹ và quyết định tăng lãi suất của Fed”, VEPR đánh giá.
 
Dẫn chứng về vấn đề này, VEPR cho hay, tính tới ngày 30/12, mức chênh lệch đã lên tới trên 5 triệu đồng/lượng, chủ yếu do giá vàng thế giới sụt giảm mạnh sau quyết định của FED. Cụ thể, giá vàng thế giới sau khi quy đổi đã giảm 10,7% trong quý 4. 
 
Trong khi đó, giá vàng trong nước biến động thất thường trong suốt quý. Giá vàng SJC bán ra cuối tháng 12 gần như không thay đổi so với mức giá cuối tháng 9, ở mức 36,5 triệu đồng/lượng. Như vậy giá vàng tính tới cuối năm 2016 đã tăng 11,47% so với thời điểm cuối năm 2015.
 
Lý giải về vấn đề này, VEPR cho hay, giá vàng trong nước biến động chủ yếu do tâm lý của người dân, đặc biệt sau tin đồn về vấn đề đổi tiền. Nhu cầu dự trữ vàng tăng cao, trong khi cung vàng chịu sự điều tiết của NHNN khiến giá vàng trong nước khó có sự liên thông với giá vàng thế giới. Điều này một phần sẽ dẫn tới hiện tượng vàng hóa trong dân.
 
“Và ng, hiện được cất giữ trong dân, mang bản chất như mọi tài sản khác và chỉ ưu việt hơn về việc cất giữ, bảo quản. Nếu thực hiện huy động, vàng sẽ mang thêm chức năng là phương tiện lưu thông tương tự như tiền. Khi có thêm chức năng này, nhu cầu về vàng sẽ tăng lên thay vì giảm xuống. Điều này sẽ tạo ra những cú sốc tích trữ, đầu cơ, khiến thị trường bất ổn và dễ tổn thương hơn”, VEPR nhấn mạnh.
 
Yến Nhi