Thanh toán trực tuyến bùng nổ, Việt Nam cần làm gì?

06:59' 25/11/2016 (GMT+7)
|
(VnMedia) – Theo TS. Nguyễn Thị Nhiễu - đại diện Viện nghiên cứu thương mại - Bộ Công Thương, để nâng cao ứng dụng trong thanh toán qua thẻ và qua ví điện tử, Việt Nam cần cải tạo, nâng cấp và phát triển hạ tầng thông tin viễn thông quốc gia mạnh mẽ hơn nữa.
 
Trong những năm gần đây, cùng với sự bùng nổ của khoa học công nghệ và xu hướng toàn cầu hóa, tự do hóa tài chính, thanh toán điện tử đã và đang trở thành phương thức thanh toán phổ biến và được nhiều quốc gia trên thế giới khuyến khích sử dụng. Tuy nhiên, tại Việt Nam mô hình thanh toán này vẫn còn khá xa lạ với nhiều người.
 
Đưa ra góp ý về vấn đề này tại Hội thảo “Tương lai thanh toán bằng thẻ và tiền điện tử” vừa diễn ra tại Hà Nội, nhiều chuyên gia cho rằng Việt Nam cần học tập kinh nghiệm thế giới như Trung Quốc, Singapore. 
 
Nhiều nước đang phát triển thương mại điện tử chóng mặt
 
TS. Nguyễn Thị Nhiễu chia sẻ, trong môi trường toàn cầu hóa và công nghệ số ngày nay, thương mại điện tử đang trở thành trào lưu của thế giới, đi liền với đó thanh toán điện tử cũng đang trở thành phương thức thanh toán phổ biến ở nhiều quốc gia trên thế giới.
 
Dẫn chứng về vấn đề này, bà Nhiễu đã đưa ra kinh nghiệm phát triển của Trung Quốc. Theo bà Nhiễu, các doanh nghiệp thương mại điện tử tại Trung Quốc đã tăng cường các dịch vụ giao dịch, thanh toán, chuyển khoản, cho vay, đầu tư qua điện thoại thông minh với tốc độ vượt qua quốc gia công nghệ hàng đầu thế giới là Mỹ. Hiện nhiều người Trung Quốc sử dụng các ứng dụng điện thoại để đầu tư, trả tiền dịch vụ, gọi xe taxi, đặt chỗ nhà hàng…
 
Việt Nam là một quốc gia đang phát triển, với tâm lý dân chúng còn nặng về tích lũy và sử dụng tiền mặt trong thanh toán. Ảnh minh họa
Việt Nam là một quốc gia đang phát triển, với tâm lý dân chúng còn nặng về tích lũy và sử dụng tiền mặt trong thanh toán. Ảnh minh họa
 
“Riêng trong năm 2014, khoảng 1/4 tổng dân số Trung Quốc, tương đương với toàn dân số Mỹ đã sử dụng dịch vụ thanh toán trực tuyến. Việc thanh toán trực tuyến ở đất nước này bùng nổ thời gian qua, là do có sự đóng góp bởi các công ty công nghệ lớn, các trung tâm thanh toán...”, bà Nhiễu nói.
 
Một đất nước cũng có sự phát triển thương mại điện tử khá mạnh trong thời gian qua là Singapore. Theo đại diện Viện nghiên cứu thương mại, đây là nơi có thị trường thương mại điện tử phát triển mạnh nhất trong các nước thuộc Cộng đồng kinh tế Asean, với tỷ lệ dân số sử dụng Internet khoảng 80% và chỉ số thanh toán điện tử ở khoảng 56 - 57%.
 
Singapore là nước nhanh chóng tiếp thu công nghệ mới với số người sử dụng ví điện tử đã tăng gấp đôi trong năm 2015, chiếm tới 23% trong tổng dân số của nước này. Đặc biệt, Singapore cũng là quốc gia đầu tiên ở châu Á được Google chọn để triển khai Android Pay vào ngày 28/6/2016, sau sự kiện cho ra mắt dịch vụ thanh toán này ở Mỹ vào tháng 9/2015 và Vương quốc Anh vào tháng 5 vừa qua. Google cũng là nhà cung cấp dịch vụ ví điện tử lớn thứ 3 thâm nhập thị trường công nghệ hàng đầu này của khu vực Đông Nam Á, sau Apple (tháng 5/2016) và Samsung (đầu tháng 6/2016).
 
“Việc thanh toán ví điện tử phát triển nhanh ở Singapore thời gian gần đây, không chỉ dựa trên hạ tầng công nghệ thông tin tốt của nước này với dân số nhạy bén công nghệ, mà còn nhờ vào những lợi thế của chính hình thức thanh toán ví điện tử như dễ sử dụng, tăng cường tính năng an toàn, linh hoạt, được chấp nhận toàn cầu và có thể được thưởng cho mỗi lần thanh toán”, đại diện Viện nghiên cứu thương mại cho hay.
 
Việt Nam cần phát triển mạnh cơ sở hạ tầng
 
Đưa ra kinh nghiệm phát triển thanh toán điện tử cho Việt Nam, ông Dương Đức Thắng - giảng viên bộ môn Quản trị Tài chính quốc tế - Học viện Tài chính cho rằng, Việt Nam là một quốc gia đang phát triển, với tâm lý dân chúng còn nặng về tích lũy và sử dụng tiền mặt trong thanh toán, tiêu dùng, những biện pháp mạnh mẽ ngay lập tức sẽ không có hiệu quả.
 
Theo ông Thắng, phát triển cơ sở hạ tầng chấp nhận thanh toán đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, nhằm ứng dụng sâu rộng đối với khách hàng và các doanh nghiệp là việc Việt Nam nên làm. Cùng với đó, trên cơ sở mạng lưới và nền tảng sẵn có nhằm phân phối sản phẩm và dịch vụ thanh toán điện tử, từ đó mở rộng phương thức thanh toán điện tử nhanh chóng, tiết giảm chi phí.
 
Đồng quan điểm, TS. Ngô Tuấn Anh - Khoa Kinh tế học - Đại học kinh tế Quốc dân cho rằng, Việt Nam cần có chính sách hạn chế sử dụng tiền mặt trong thanh toán. Cùng với đó, khuyến khích các cơ quan quản lý, các doanh nghiệp cung cấp nhiều dịch vụ sử dụng thanh toán không dùng tiền mặt.
 
Một vấn đề nữa cũng được ông Tuấn Anh đưa ra là, cần tăng cường đảm bảo an toàn và bảo mật thanh toán. Bởi, khi phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử, phát triển hạ tầng cơ sở và đầu tư công nghệ hiện đại là vấn đề sống còn đối với mỗi ngân hàng.
 
Trong khi đó, TS. Nguyễn Thị Nhiễu cho rằng, để phát triển thị trường thanh toán thẻ và ví điện tử tại Việt Nam không thể thiếu một khung pháp lý rõ ràng, minh bạch và sự giám sát hợp lý của Ngân hàng trung ương đối với hệ thống thương mại điện tử. Bởi, đây sẽ là một yếu tố quan trọng trong việc tăng cường lòng tin của người sử dụng và giới doanh nghiệp vào hệ thống thanh toán điện tử.
 
Cùng với đó, bà Nhiễu cũng cho rằng, cần cải tạo, nâng cấp, phát triển hạ tầng thông tin viễn thông quốc gia để nâng cao ứng dụng thanh toán qua thẻ và qua ví điện tử.
 
“Kinh nghiệm của các nước như Hàn Quốc và Singapore cho thấy, một hệ thống hạ tầng công nghệ thông tin tiên tiến là nền tảng vững chắc cho sự phát triển, ứng dụng các dịch vụ thanh toán thẻ và ví điện tử. Sở dĩ Hàn Quốc phát triển mạnh mẽ dịch vụ thanh toán thẻ với thị trường thanh toán thẻ đạt mức 500 tỷ USD năm 2015, là nhờ vào một hạ tầng thông tin viễn thông tiên tiến, một hạ tầng pháp lý chặt chẽ và nhà nước tạo mọi thuận lợi, đảm bảo an toàn, bảo mật thông tin với chi phí cạnh tranh đối với hình thức thanh toán này”, bà Nhiễu chia sẻ.
  
Yến Nhi