Nga bị láng giềng chơi trò "hai mặt"

14:02' 04/07/2016 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Serbia đang thực hiện một chính sách ngoại giao cân bằng đầy mong manh giữa tham vọng muốn đến gần hơn với Châu Âu, gia nhập vào NATO, đồng thời vẫn duy trì được mối quan hệ liên minh lâu đời và chặt chẽ với Nga.

Ảnh minh hoạ
Ảnh minh hoạ

Belgrade đang bị phương Tây ve vãn kể từ sau khi chính quyền của ông Slobodan Milosevic bị sụp đổ năm 2000. Serbia hiện giờ là một ứng cử viên để gia nhập Liên minh Châu Âu (EU) và liên minh này đang là đối tác thương mại cũng như viện trợ hàng đầu của Serbia.

Belgrade cũng đang lặng lẽ tiến về NATO bất chấp việc hầu hết người dân Serbia đều tỏ ra thận trọng và lo lắng về khả năng việc nước này gia nhập vào NATO sẽ phá vỡ tình bạn được cho là gắn bó giữa họ với nước láng giềng Nga.

"Serbia không thể hoàn toàn quay sang NATO. Nước này sẽ tăng cường tối đa mối quan hệ hợp tác với liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương nhưng sẽ không thay đổi vị thế hiện giờ”, ông Genady Sysoev – một nhà báo viết cho tờ Kommersant của Nga và là một chuyên gia về chính sách của Nga trong khu vực, nhận định.

"Serbia cũng không thể quay hoàn toàn về Nga bởi vì… không bộ máy lãnh đạo Serbia nào muốn đối mặt với nguy cơ mất đi các khoản đầu tư, viện trợ từ phương Tây”.

Serbia là một trong số ít những quốc gia vùng Balkan không tham gia vào liên minh NATO 28 thành viên. NATO không được lòng người dân Serbia sau chiến dịch đánh bom năm 1999 nhằm đánh đuổi người Serbia ra khỏi Kosovo.

Lực lượng gìn giữ hoà bình của NATO vẫn đang được triển khai ở Kovovo – nơi từng là một tỉnh miền nam của Serbia. Kosovo đã tuyên bố độc lập năm 2008 và cho đến giờ, Belgrade vẫn không công nhận điều này.

Tuy nhiên, vào năm 2006, Serbia – một quốc gia duy trì chính sách trung lập về quân sự, đã gia nhập vào chương trình Đối tác Hoà bình của NATO, và vào năm 2015 Belgrade tiếp tục ký vào Kế hoạch Hành động Đối tác – hình thức hợp tác cao nhất giữa liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương với một nước không muốn tham gia vào liên minh này.

"Serbia đã thể hiện một sự quan tâm rất lớn đối với mối quan hệ đối tác với NATO. Quan hệ giữa hai bên đang phát triển mạnh mẽ và lợi ích cho Serbia đang tăng lên”, ông Gordon Duguid – Phó Đại diện phái đoàn Mỹ tại Serbia, cho hãng tin Tanjug biết như vậy.

Tuy nhiên, Serbia cũng có tình cảm đặc biệt với Nga - một đồng minh đã đứng bên họ trong suốt thời kỳ khó khăn. Moscow chính là nước đã ngăn cản không cho Kosovo trở thành một thành viên của Liên Hợp Quốc theo đề nghị của Belgrade.

Serbia còn chia sẻ truyền thống tôn giáo với Nga và phụ thuộc vào nguồn năng lượng của Nga. Công ty dầu mỏ lớn nhất của Serbia - Naftna Industrija Srbije có một phần lớn được sở hữu bởi tập đoàn Gazprom của Nga. Serbia còn nhập khí đốt từ Nga.

Trong bối cảnh quan hệ giữa hai nước Serbia và Nga tốt đẹp như vậy, Belgrade năm 2012 còn cho phép Moscow thiết lập một căn cứ ở thành phố phía nam Nis của nước này để có thể phản ứng nhanh với các tình huống khẩn cấp như cháy rừng và lũ lụt. Quân đội Serbia phụ thuộc vào công nghệ của Nga.

Giới chính khách Serbia không muốn công khai thừa nhận mối quan hệ đối tác toàn diện với NATO bởi họ không muốn gây bất mãn với nhiều người dân trong nước – những người vẫn hướng tới Nga và căm ghét NATO.

"Giới chính sách Serbia sợ rằng, mỗi một sự đề cập đến NATO sẽ làm ảnh hưởng đến uy tín của họ bởi liên minh quân sự này không hề được lòng người dân Serbia", ông Milan Karagaca – một nhà cựu ngoại giao quân sự và la fmootj thành viên của tổ chức Trung tâm Chính sách Đối ngoại Belgrade cho hay.

Kiệt Linh (tổng hợp)