Mỹ, EU gỡ bỏ lệnh trừng phạt cho Iran

12:06' 17/01/2016 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Tổng thống Mỹ Barack Obama ngày 15/1 kí một mệnh lệnh hành pháp dỡ bỏ trừng phạt Iran liên quan đến chương trình hạt nhân của nước này.

Theo đó,  các biện pháp trừng phạt tài chính và kinh tế đa quốc gia nhằm vào chương trình hạt nhân của Iran đã được dỡ bỏ.

Federica Mogherina, Cao ủy phụ trách đối ngoại của EU cho biết thỏa thuân trên góp phần cải thiện hòa bình, an ninh khu vực và quốc tế. Thỏa thuận đạt được cuối tháng 7-2015 giữa Iran và nhóm P5+1 sau thời gian hội đàm. Lệnh cấm vận dỡ bỏ sẽ giải tỏa hàng tỉ USD tài sản và cho phép Iran bán dầu cho quốc tế.

Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết giám sát viên của họ nhận định Tehran đã tiến hành các bước cần thiết trong thỏa thuận. Họ vô hiệu hóa đáng kể các máy ly tâm hạt nhân và tháo dỡ lò phản ứng hạt nhân nước nặng gần thị trấn Arak.

Tuyên bố này của IAEA có thể mở đường cho việc dỡ bỏ ngay lập tức hầu hết các biện pháp trừng phạt quốc tế nhằm vào quốc gia Hồi giáo này.

Người đứng đầu cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế cho biết: “Tôi vừa công bố báo cáo xác nhận rằng Iran đã hoàn thành các bước đi chuẩn bị cần thiết để bắt đầu thực hiện kế hoạch hành động toàn diện chung. Báo cáo này được công bố sau khi các thanh sát viên của IAEA đã xác nhận Iran đáp ứng tất cả các biện pháp cần thiết theo thỏa thuận. Đây là một ngày quan trọng và được chờ đợi từ lâu kể từ năm 2003”.

Iran luôn khẳng định chương trình hạt nhân của họ nhằm mục tiêu hòa bình nhưng các thành phần đối lập cho rằng điều đó không đủ để đảm bảo rằng nước này không sản xuất bom hạt nhân, đe dọa hòa bình quốc tế. Vì thế, lệnh cấm vận được ban hành và sau thời gian hội đàm, thỏa thuận được đưa ra. Ngay khi Iran hoàn thành phần cốt lõi của thỏa thuận, lệnh cấm vận được dỡ bỏ.

“Tôi cảm ơn Chúa vì phúc lành này và cúi đầu trước sự vĩ đại của dân tộc Iran” – Tổng thống Iran Hassan Rouhani viết trên Twitter. “Ngày hôm nay là kết quả đáng kể từ các hoạt động cuối tháng 7-2015, Mỹ cùng bạn bè và đồng minh Trung Đông cũng như thế giới an toàn hơn bởi các mối đe dọa vũ khí hạt nhân đã được giảm xuống” – Ngoại trưởng Mỹ John Kerry cho biết.

Trước đó, nhiều thông tin cho rằng Iran đã phóng thích phóng viên Washington Post Jason Rezaian và 3 tù nhân người Mỹ gốc Iran khác trong cuộc trao đổi tù nhân với Mỹ. Jason Rzaian bị bắt giam nhiều tội danh bao gồm cả hoạt động gián điệp vào cuối tháng 11-2015. Phía Mỹ phóng thích 7 người gốc Iran bị giam giữ ở nước này.