Mạnh tay với Thổ Nhĩ Kỳ, Nga cũng bị tổn thương

10:56' 04/12/2015 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Bộ trưởng Năng lượng Nga Alexander Novak hôm qua (3/12) thông báo, dự án xây dựng mạng lưới đường ống dẫn khí đốt Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ đã bị dừng lại. Đây được xem là đòn đáp trả mạnh tay và thẳng thừng nhất mà Nga tung ra với Thổ Nhĩ Kỳ sau khi nước này phũ phàng bắn rơi một chiếc máy bay ném bom Su-24 của Nga khi nó đang thực hiện nhiệm vụ chống khủng bố ở biên giới Syria.

Ảnh minh hoạ
Ảnh minh hoạ

 

Theo lời ông Novak, các cuộc đàm phán giữa Ankara và Moscow về dự án năng lượng lớn mang tên TurkStream (Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ) đã bị đình lại.

Trên thực tế, tiến trình đàm phán về dự án xây dựng một mạng lưới đường ống dẫn khí đốt đến Thổ Nhĩ Kỳ dưới lòng Biển Đen đã gặp trục trặc kể từ sau khi Moscow chính thức tham chiến ở Syria từ hôm 30/9 bằng việc phát động chiến dịch không kích tiêu diệt tổ chức khủng bố mang tên Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS). Thổ Nhĩ Kỳ phản đối quyết liệt hành động can thiệp của Moscow vì tin rằng chiến dịch đó là nhằm hỗ trợ, hậu thuẫn cho chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad – một đồng minh của Nga. Ankara đang theo đuổi mục tiêu lật đổ chính quyền của ông Assad.

Mặc dù đã bị đình trệ từ trước nhưng thông báo chính thức của Bộ trưởng Năng lượng Nga về việc ngừng các cuộc đàm phán xung quanh dự án hợp tác năng lượng lớn nói trên là một đòn giáng mạnh thêm nữa vào mối quan hệ vốn đang rất căng thẳng giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ. Trong thông điệp liên bang được Tổng thống Putin đưa ra ngày hôm qua, ông này đã tỏ ra lấy làm tiếc trước việc mối quan hệ song phương mà Nga và Thổ Nhĩ Kỳ gây dựng, nuôi dưỡng bao năm qua đã bị huỷ hoại vì hành động của Ankara trong vụ bắn rơi máy bay Su-24 của Nga.

"Có lẽ chỉ có Thánh Allah mới biết vì sao họ lại làm như vậy. Và rõ ràng, Thánh Allah đã quyết định trừng phạt giới chức cầm quyền ở Thổ Nhĩ Kỳ bằng cách lấy đi của họ sự thông tuệ và minh mẫn", ông Putin đã phát biểu như vậy.

Quan hệ giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ đang “lao dốc không phanh” sau khi quân đội Thổ Nhĩ Kỳ hôm 24/11 đã không ngần ngại bắn rơi một máy bay ném bom Su-24 của Nga khi chiếc máy bay này đang làm nhiệm vụ tiêu diệt tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS).

Ankara tuyên bố bắn máy bay Nga vì chiếc máy bay này liên tục xâm phạm không phận của họ. Đáp lại, Moscow khẳng định chắc chắn rằng, Su-24 của Nga không hề xâm phạm không phận của Thổ Nhĩ Kỳ. Tổng thống Putin miêu tả hành động của Ankara là một cú đâm sau lưng của kẻ đồng loã với IS. Nga cảnh báo hậu quả nghiêm trọng từ hành động của Thổ Nhĩ Kỳ.

Nga đã nổi cơn thịnh nộ với Thổ Nhĩ Kỳ bằng hàng loạt những lời đe dọa, cảnh báo sắc lạnh kém theo những đòn trừng phạt liên tiếp được tung ra. Những đòn trừng phạt đó được cho là sẽ gây tổn thất nặng nề cho Thổ Nhĩ Kỳ bởi nước này có mối quan hệ kinh tế gắn bó chặt chẽ với Nga.

Việc ngừng đàm phán dự án hợp tác năng lượng lớn giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ là đòn trừng phạt mới nhất mà Moscow tung ra với Ankara. Đương nhiên là Thổ Nhĩ Kỳ phải hứng chịu tổn thất nặng nề vì đòn mới nói trên. Tuy nhiên, Nga không tránh khỏi việc cũng phải gánh chịu không ít tổn thương.

Nga hứng chịu tổn thương

Dự án đường ống dẫn khí đốt trị giá 1,8 tỉ euro (1,95 tỉ USD) giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ bị đình lại đồng nghĩa với việc Moscow cũng phải chịu mất mát. Cụ thể, tập đoàn năng lượng quốc gia Nga – Gazprom sẽ phải đối mặt với tình trạng thừa rất nhiều km đường ống khí đốt đặt riêng cho việc lắp đặt ở Biển Đen.

Gazprom đã đặt số lượng đường ống có thể kéo tận đến Nhật Bản và Đức cho dự án Dòng chảy Phía Nam dài 2.400km dự kiến được đưa vào hoạt động năm 2018. Dự án này sau đó được điều chỉnh thành Dự án Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ.

Các nguồn tin công nghiệp cho biết, những đường ống mà Gazprom đặt chỉ có thể sử dụng cho các dự án ở Biển Đen do tính chất chuyên biệt của nó. Gazprom hiện tại sẽ buộc phải cất đống vật liệu khổng lồ này vào trong kho chờ cho đến khi quan hệ giữa Moscow và Ankara ấm lại.

Giới phân tích tin rằng, đòn trừng phạt liên quan đến năng lượng của Nga chỉ mang tính biểu tượng và rằng dự án này sẽ được nối lại, có thể trong 2 hoặc 3 năm nữa khi quan hệ giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ được khôi phục trở lại.

Trước mắt, quan hệ giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ vẫn đang hết sức căng thẳng. Ngày hôm qua, hai nhà ngoại giao hàng đầu của hai nước đã có cuộc gặp mặt đối mặt đầu tiên kể từ khi xảy ra vụ bắn rơi máy bay Su-24. Tuy nhiên, người ta tin rằng, có ít cơ hội để Ankara và Moscow hạ giọng với nhau trong bối cảnh căng thẳng như hiện giờ. Trước đó, Tổng thống Putin đã phớt lờ đề nghị gặp gỡ cũng như một cuộc điện thoại của người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan.

Moscow vẫn khăng khăng đòi đối phương phải nói lời xin lỗi trong khi Ankara quyết không lùi bước. Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Ahmet Davutoglu ngày hôm qua còn cáo buộc Moscow đang vận hành “bộ máy tuyên truyền thời Xô-viết” để chống lại Thổ Nhĩ Kỳ.

Có thể nói, trước mắt, mối quan hệ giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ chưa thể dịu lại. Chánh văn phòng điện Kremlin – ông Sergey Ivanov hôm qua cũng thừa nhận, mối quan hệ giữa Moscow và Ankara sẽ không bao giờ có thể trở về như cũ.