Cập nhật lúc 15h26" , ngày 12/02/2012

(VnMedia) - Hiệp hội Các nhà đầu tư tài chính Việt Nam (VAFI) vừa Đề xuất với Thủ tướng Chính phủ & Bộ trưởng Bộ Tài chính hệ thống  giải pháp cơ bản để ổn định & phát triển thị trường chứng khoán.

Trong thời gian qua mặc dù Ủy ban chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã đưa ra nhiều giải pháp nhằm khôi phục sự ổn định của thị trường chứng khoán (TTCK), nhưng theo nhìn nhận của giới đầu tư và các bên, những giải pháp này còn ít ỏi và thiếu tính khả thi. Theo VAFI, để thị trường chứng khoán phát triển ổn định và bền vững, cần có một hệ thống những giải pháp đồng bộ nhưng trước mắt có thể thực hiện ngay những giải pháp nằm trong thẩm quyền UBCKNN và Bộ Tài chính.

Hạn chế gian lận trong báo cáo tài chính

Đầu tiên, VAFI cho rằng cần tăng cường việc soát xét các báo cáo tài chính theo từng quý bởi các công ty kiểm toán độc lập đối với tất cả các công ty chứng khoán và công ty niêm yết trên sàn TP.HCM. Mặc dù soát xét kiểm toán đã thực hiện giữa kỳ đối với công ty niêm yết, nhưng nhiều công ty vẫn cố tình lập “báo cáo đẹp” vào quí 1, quí 3 dẫn tới sai lệch kết quả kinh doanh sau khi kiểm toán, thậm chí có sự sai lệch lớn về số liệu giữa công ty kiểm toán và công ty niêm yết. Đây là việc gian lận nhằm tạo cơ hội để các công ty phát hành cổ phiếu hay thoát hàng với giá cao.

Để tăng cường tính minh bạch trên thị trường, Bộ Tài chính cần tăng cường kiểm tra việc tuân thủ pháp luật của công ty kiểm toán nhằm ngăn ngừa sự thông đồng giữa công ty kiểm toán và doanh nghiệp niêm yết.

Không để tình trạng một công ty kiểm toán được kiểm toán liên tục một doanh nghiệp quá 2 năm, nhằm ngăn ngừa tình trạng cạnh tranh không lành mạnh trong công tác kiểm toán, thúc đẩy việc các công ty kiểm toán kiểm tra lẫn nhau, tránh tình trạng bù trừ kết quả kiểm toán qua từng thời kỳ theo thỏa thuận giữa công ty kiểm toán và doanh nghiệp

Loại ngay những "con tàu ma"

Một đề xuất VAFI nhấn mạnh là loại ngay một số doanh nghiệp không đủ tiêu chuẩn niêm yết ra khỏi các sàn giao dịch. Hiện có một số doanh nghiệp kinh doanh thua lỗ trong nhiều năm, nợ nhiều không trả được hoặc chỉ thanh toán ở mức tượng trưng, không trích lập dự phòng đầy đủ về giảm giá chứng khoán hay về tỷ giá, rồi có tình trạng định giá tài sản quá cao… Những doanh nghiệp này không đủ vốn pháp định niêm yết hoặc thậm chí mất hết vốn điều lệ nếu hạch toán đúng theo các chuẩn mực kiểm toán, các doanh nghiệp này được các nhà đầu tư bám sàn gọi là “các con tầu ma”.

Tuy nhiên điều đặc biệt nghiêm trọng là những cổ phiếu này hay được đầu cơ, thao túng giá cả và từ đó lôi kéo rất nhiều nhà đầu tư tham gia. Tình trạng giao dịch này được gọi là “kinh doanh đầu cơ xác chết hay kiểu truyền bom cho nhau” ảnh hưởng xấu đến môi trường đầu tư chứng khoán. Theo VAFI, Bộ Tài chính cần lập một đoàn thanh tra độc lập thanh tra những đối tượng này.

Ưu đãi thuế như đối với ngành công nghệ cao?

Đi xa hơn, VAFI thậm chí đề nghị ngành đầu tư chứng khoán phải được coi là ngành kinh tế mũi nhọn, được hưởng ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp như ngành công nghệ cao. Lý do VAFI đưa ra là đầu tư chứng khoán là ngành kinh doanh rủi ro nhất, khó khăn nhất trong các ngành nghề kinh tế nhưng lại vô cùng quan trọng, là động lực cho khối doanh nghiệp của tất cả các ngành kinh tế phát triển nhưng chưa được hưởng ưu đãi về thuế TNDN . Mức thuế 25% là quá cao so với đặc thù của ngành cũng như so với nhiều ngành kinh tế được hưởng ưu đãi . 
 
Ngoài ra, còn một số giải pháp khác được đề xuất như: mở room cho nhà đầu tư nước ngoài ở các ngành nghề không phải là ngành kinh doanh có điều kiện ; Cho nhà đầu tư được vay số chứng khoán vừa mua nhằm tăng tính thanh khoản cho thị trường…
               
Hiện Luật doanh nghiệp, Luật Đầu tư không qui định việc khống chế tỷ lệ sở hữu nhà đầu tư nước ngoài trong các doanh nghiệp VN trừ những lĩnh vực ngành nghề kinh doanh có điều kiện, tuy nhiên văn bản dưới Luật còn hạn chế tỷ lệ sở hữu nhà đầu tư nước ngoài tại doanh nghiệp công chúng là không quá 49%.

Trong khi đó, hiện nay khối các doanh nghiệp tư nhân chưa niêm yết cũng đã được phép bán cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài ở tỷ lệ không hạn chế. Trong mấy năm qua, nhiều chủ doanh nghiệp tư nhân đã chủ động bán cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài ở mức không hạn chế hoặc ở mức đa số ( nhiều hơn số thương vụ bán tại khối công ty niêm yết ) và trong tình hình hiện nay việc bán cổ phần cho nhà đầu tư chiến lược nước ngoài tại khối doanh nghiệp chưa niêm yết dễ dàng hơn nhiều , được giá hơn nhiều so với công ty niêm yết.

Hoàng Yến