Bác sĩ Hoàng Công Lương phạm tội "Vô ý làm chết người": Bộ Y tế có trách nhiệm gì?

22:17, Thứ Năm, 13/06/2019 (GMT+7)

(VnMedia) - Thông tin bác sĩ Hoàng Công Lương nhận tội vô ý làm chết người đã khiến không ít người công tác trong lĩnh vực Y tế hoang mang. Đại biểu Quốc hội Phạm Khánh Phong Lan đã chia sẻ với VnMedia bên lề Quốc hội về vụ việc này.

ĐBQH Phạm Khánh Phong Lan
ĐBQH Phạm Khánh Phong Lan

-  Bà cảm thấy như thế nào về việc BS. Lương nhận tội vô ý làm chết người?

Từ hành động từ chối tất cả luật sư bào chữa cho tới chấp nhận tội danh “vô ý làm chết người”, cho thấy Lương đã quá mệt mỏi rồi, muốn chấm dứt quá trình này để sớm được quay trở lại  cuộc sống bình thường.

Kết quả vụ án chạy thận khiến 8 người chết tại Hòa Bình như ngày hôm nay, tôi và nhiều BS trong ngành cũng đã dự đoán từ trước, song điều khiến chúng tôi thấy không thuyết phục, rất buồn là việc xét xử chưa đúng người đúng tội.

Hệ thống tư pháp làm sao xử đúng người đúng tội, làm gương cho những trường hợp khác. Tội danh xét xử BS Hoàng Công Lương thay đổi liên tục, cả 3 lần đều không thuyết phục, mức án lần sau cao hơn lần trước cứ cố tình chĩa vào Lương trong khi nếu ở hoàn cảnh ấy, với bất kể BS nào cũng phạm tội y hệt.

Tôi thấy bản án không thuyết  phục, rất buồn, song mỗi người đều có quyền và Lương đã lựa chọn như vậy. Trong ngành rất buồn, đội ngũ BS sẽ cảm thấy bất an khi không được bảo vệ trong lúc hành nghề sau này. Trong khi việc xác định tội phạm phải xuất phát từ lỗi quy trình, từ thay màng lọc vì không đủ tiền nên phải tiết kiệm, phải mang đi bảo trì dùng lại…

Không phải ngẫu nhiên thân nhân người bị chết đều xin giảm án cho BS Lương. Với kết quả như thế này sẽ vẫn còn nhiều trường hợp sai, trong khi đội ngũ BS, điều dưỡng sẽ nảy sinh tâm lý làm sao an toàn cho mình nhất, và để bệnh nhân chết “đúng quy trình”. Điều này quá vô lý. Nghề y là nghề có rủi ro ngoài mong muốn rất cao, pháp luật cần bảo vệ cho BS.

Điều lạ là tôi có cảm giác trước đây có rất nhiều ý kiến nhưng lần này lặng lẽ. Mức án nặng nhất không phải mấy năm tù mà cái mình cần là không lặp lại vụ việc tương tự.

- Nếu nói là lỗi do quy trình thì theo bà, Bộ Y tế có trách nhiệm gì trong vụ việc này?

Bộ Y tế ngay từ đầu cần bảo vệ quyền lợi chính đáng và cần phải trả lời về mặt chuyên môn, tuy nhiên trong suốt quá trình xử án, Bộ Y tế cũng có những lúc bất nhất trong cung cấp tài liệu và gần như không nói rõ trách nhiệm của mình. Với những chứng cứ chuyên môn do bản thân  BS. Lương đưa ra sẽ không có tính khách quan bằng cơ quan có chức năng quản lý. Tuy nhiên cũng nên ghi nhận nỗ lực của Bộ Y tế là cuối cùng họ đã có văn bản khẳng định quan điểm BS Lương vô tội.

Tôi nghĩ Bộ Y tế cũng đã cố gắng nhưng có lẽ đã quá muộn để tác động.

-  Có ý kiến cho rằng Bộ Y tế vì không muốn thừa nhận nguyên nhân vụ việc là do quy trình “vô nghĩa” của Bộ nên lúc đầu đã không nhanh chóng, kịp thời có ý kiến rõ ràng về mặt chuyên môn và khi BS. Hoàng Công Lương bị kết tội quá nặng thì đến phút cuối mới đưa ra ý kiến đó? Nếu Bộ Y tế lên tiếng sớm thì kết cục của vụ án đã không như hiện nay?

Bản thân tôi không làm việc trực tiếp trong Bộ Y tế nên tôi không thể “đoán mò” là tại sao Bộ Y tế lại thế này, thế kia. Tuy nhiên, để ra được công văn đó thì mình phải ghi nhận nỗ lực của Bộ Y tế, dù muộn còn hơn không. Điều quan trọng là hệ thống xét xử và tòa án nhân dân tỉnh Hòa Bình phải xét đến lý lẽ đó, phải tôn trọng ý kiến chuyên môn.

Tôi nghĩ, Bộ Y tế để ra được quyết định đó cũng sẽ có sự đấu tranh trong nội bộ, cũng như là có sức ép của dư luận cũng như có nhiều ý kiến của các bác sĩ trong ngành. Ngay bản thân chúng tôi, tuy xa xôi nhưng ngay sở Y tế TP. Hồ Chí Minh cũng có nhiều lãnh đạo và nguyên lãnh đạo có ý kiến về chuyện này để làm sao xét xử cho đúng người đúng tội.

Nếu xử đúng người đúng tội và tìm cách để không lặp lại việc này trong tương lai thì mọi người sẽ tâm phục khẩu phục và không có vấn đề gì.

- Nếu nói đúng người đúng tội thì theo bà, ai là người có tội trong chuyện này nếu không phải là bác sĩ Lương?

Trong câu chuyện này không phải tội giết người nên không có chuyện vô ý hay cố ý. Đây là rủi ro trong y khoa xảy ra bởi quy trình không chặt chẽ và người tuân thủ bỏ qua một số bước.

Nếu nói về vô ý thiếu trách nhiệm dẫn tới hậu quả nghiêm trọng thì theo tôi trách nhiệm lớn nhất là ở công ty dược, nơi đã tiến hành hoạt động bảo trì máy lọc thận như thế nào chứ không phải người BS trực tiếp cứu người bệnh. Bởi trong trường hợp này nếu không phải anh Lương, thì với bất kể BS nào khác, xác suất là y hệt.

Ngoài ra, còn phải xem xét có lợi ích vật chất hay không qua việc ký hợp đồng của bệnh viện với công ty này như thế nào chứ không phải người bác sĩ trực tiếp điều trị.

- Cũng có ý kiến cho rằng, nếu các bác sĩ đã biết quy trình này là “vô nghĩa” đối với sự an toàn của bệnh nhân thì một là lên tiếng, hai là từ chối tham gia vào quy trình này chứ không phải vẫn thỏa hiệp chấp nhận. Và, khi bệnh nhân chết hàng loạt thì BS không thể nói là vô can. Vậy bà đánh giá như thế nào về ý kiến này?

Nói chung bây giờ chuyện xảy ra rồi, mất bò mới lo làm chuồng, mới phân tích hỏi tại sao bác sĩ thế này thế kia. Nhưng tôi xin nói, với điều kiện cơ sở vật chất, nguồn lực hiện nay của chúng ta, không phải chỉ riêng chuyện này đâu mà rất nhiều quy trình khác cũng còn hổng dẫn tới nguy cơ xấu. Khi sự việc của BS Hoàng Công Lương xảy ra, tôi liên hệ ngay về sở Y tế TP. Hồ Chí Minh thì được biết rất nhiều bệnh viện của TP chạy thận và cũng có nguy cơ này.

Hai nữa, ta hãy đặt vào vị trí của BS, anh ấy cũng đâu có ngờ đến mức như vậy? Thực chất đây chỉ là vấn đề thủ tục, nếu vẫn giữ đúng quy trình này thì vẫn không giải quyết được, những hậu quả đáng tiếc vẫn có thể tiếp tục xảy ra. Quy trình đó chưa đầy đủ, chưa đi tới đâu cả.

Nếu xử án như thế này thì sẽ dẫn đến hậu quả là, như bạn nói, liệu có bác sĩ nào từ chối tham gia khám chữa bệnh nữa hay không, bởi chúng ta vẫn tiếp tục không thay màng lọc, rửa rồi dùng đi dùng lại như vậy.

Cũng vì nghèo mà ra hết thôi. Đâu chỉ một cái này? Còn rất nhiều thứ khác nữa, còn rất nhiều nguy cơ. Đây là một vụ việc lớn chết nhiều người, chứ còn bao nhiêu bệnh nhân chạy thận đã bị như thế này rồi hay có những sai sót khác, nhưng xảy ra lẻ tẻ nên người ta không biết.

-  Quay lại trách nhiệm của Bộ Y tế, bà có cho rằng nếu Bộ Y tế lên tiếng kịp thời thì kết cục của vụ án đã không như hiện nay?

Tôi không thể trả lời thay cho tòa Hòa Bình. Trong quá trình xét xử chúng ta có quyền đưa ra những luận cứ, và sau đó việc xem xét theo pháp luật là việc của tòa. Nếu với khung hình phạt vô ý giết người thì mức án đó là thỏa đáng. Nhưng vấn đề là có đúng tội đó hay không. Nhưng vì lý do gì đó, đến giờ này thì bị can đã nhận tội rồi.

-  Với lỗi quy trình như vậy thì theo bà, cần phải làm gì để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân?

Đồng ý là việc chạy thận nhân tạo thời gian qua cứu sống được nhiều bệnh nhân, nhưng lại có nguy cơ lớn nếu không kiểm soát được và chết là sẽ chết hàng loạt. Vậy điều quan trọng là phải nghiêm túc xem xét toàn bộ quy trình chạy thận nhân tạo, đặt vấn đề liệu có đủ sức duy trì hay không, có cấm chuyện súc rửa hay không. Nếu thay màng lọc thì mất bao nhiêu tiền, bảo hiểm chi trả được bao nhiêu? nhất là trong điều kiện BHYT giới hạn thanh toán cho chạy thận. Nếu như ở nước ngoài thì họ thay màng lọc chứ không phải rửa đi dùng lại. 

BS rút kinh nghiệm làm đúng để an toàn cho mình nhưng không có nghĩa là an toàn cho bệnh nhân. Đây chính là điều khiến tôi đau đầu nhất bởi chúng ta chưa tìm ra giải pháp triệt để.

- Như vậy, giải pháp có thể đến từ Bảo hiểm Y tế không?

Với cách vận hành quỹ bảo hiểm y tế hiện nay thì chất lượng y tế ngày càng đi xuống bởi vì họ chỉ làm mọi cách tiết giảm chi phí. Nhưng cũng đúng thôi bởi nếu không sẽ vỡ quỹ vì chúng ta là một trong những quốc gia đóng bảo hiểm y tế thấp nhất, tỷ lệ đóng cũng thấp, nhưng lại muốn chi nhiều nhất.

Do vậy, tôi đề nghị bảo hiểm cần tăng cường công nghệ thông tin, xem lại hệ thống quản lý để giảm chi phí quản lý; làm sao đa dạng nguồn thu, ví dụ mỗi người có mức thu khác nhau chứ không thể đổ đồng như nhau…, rồi tăng cường bảo hiểm y tế tư nhân. Đồng thời, cần quyết liệt trong việc nợ bảo hiểm y tế của các doanh nghiệp. Có như thế mới tăng nguồn thu được.

Nhưng rất tiếc, điều duy nhất mà người ta làm cho tới lúc này để cân đối nguồn quỹ, đó là giảm chi. Tăng thu khó quá nên người ta chỉ nghĩ đến giảm chi, điều đó làm mất đi ý nghĩa của bảo hiểm y tế.

- Xin cảm ơn bà về cuộc trao đổi.

Xuân Hưng (thực hiện)

Nội dung:




Giá vàng 9999 tr.đ/lượng

Doji TienPhongBank

Tỷ giá ĐVT:đồng

Loại Mua Bán
BIDV
OCB Kỳ hạn (tháng)