Khoảng 4.000 - 5.000 cán bộ kê khai tài sản, thu nhập hàng năm

13:34, 11/12/2018
|

 - Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Thanh tra Chính phủ Nguyễn Tiến Anh cho biết, theo thống kê chưa đầy đủ khoảng có khoảng 4.000 - 5.000 cán bộ kê khai tài sản, thu nhập hàng năm...

Phó Vụ trưởng vụ Pháp chế Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Tiến Anh cho biết có khoảng 4.000-5.000 cán bộ kê khai tài sản, thu nhập hàng năm
Phó Vụ trưởng vụ Pháp chế Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Tiến Anh cho biết có khoảng 4.000-5.000 cán bộ kê khai tài sản, thu nhập hàng năm

Sáng 11/12, tại cuộc họp báo công bố luật tại Văn phòng Chủ tịch nước, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh đã giới thiệu về những nội dung mới của luật Phòng, chống tham nhũng (PCTN) năm 2018 vừa được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 6 vừa qua. 

Giới thiệu về những điểm mới của Luật PCTN năm 2018, Phó Tổng Thanh Chính phủ cho biết: về phạm vi điều chỉnh, so với luật hiện hành, Luật PCTN năm 2018 đã thay cụm từ “xử lý người có hành vi tham nhũng” bằng cụm từ “xử lý tham nhũng” nhằm mở rộng phạm vi điều chỉnh của Luật, bao gồm cả việc xử lý người có hành vi tham nhũng, xử lý cơ quan, tổ chức, cá nhân có hành vi khác vi phạm pháp luật về PCTN. 

Đối với trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị... Luật đã quy định thành một chương riêng và sửa đổi, bổ sung nhằm cụ thể hóa và đề cao vai trò của người đứng đầu. Đặc biệt, những quy định về PCTN trong doanh nghiệp, tổ chức khu vực ngoài nhà nước, so với luật hiện hành, đây là chương mới và nội dung mới của Luật năm 2018, thể hiện sự nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp, tổ chức khu vực ngoài nhà nước trong PCTN. 

Luật quy định của tất cả các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế nói chung trong việc xây dựng quy tắc đạo đức nghề nghiệp, quy tắc đạo đức kinh doanh, quy tắc ứng xử, cơ chế kiểm soát nội bộ nhằm phòng ngừa tham nhũng.   

Bên cạnh đó, Luật năm 2018 cũng quy định việc áp dụng Luật PCTN đối với các công ty đại chúng, tổ chức tín dụng, tổ chức xã hội do Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nội vụ hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định thành lập hoặc phê duyệt điều lệ có huy động các khoản đóng góp của nhân dân hoạt động từ thiện.

Về câu hỏi việc mở rộng phạm vi PCTN ra ngoài khu vực nhà nước có phải để đáp ứng yêu cầu thực hiện hiệp định thương mại tự do CPTPP hay không? Mặc dù khu vực ngoài nhà nước được đưa vào diện điều chỉnh của luật nhưng lại không quy định việc kê khai tài sản. Nếu không kê khai thì không có cơ sở dữ liệu nào để phòng chống tham nhũng?...

Phó Vụ trưởng vụ Pháp chế - Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Tiến Anh cho biết, việc mở rộng phạm vi xuất phát từ chủ trương của Đảng từng bước mở rộng đối tượng PCTN. Việc mở rộng này xuất phát từ chính yêu cầu môi trường kinh doanh nghiêm chỉnh, lành mạnh. Đây là yêu cầu tất yếu

Luật mở rộng phạm vi điều chỉnh ra ngoài khu vực nhà nước bao gồm cả quy định về hành vi, lĩnh vực được điều chỉnh, phù hợp đảm bảo tính đồng bộ của pháp luật hình sự chứ không chỉ áp dụng quy định phòng ngừa đối với các đối tượng nên vẫn đảm bảo yêu cầu chống tham nhũng, không phải chỉ để phục vụ việc tham gia CPTPP.

"Còn tại sao không bắt buộc phải kê khai tài sản đối với người giữ chức vụ quản lý tại các tổ chức tín dụng, công ty đại chúng. Sau khi chúng tôi cân nhắc thì thấy không khả thi, nhất là đối với các doanh nghiệp mà người quản lý là người nước ngoài. Chúng ta không thể bắt người nước ngoài kê khai tài sản... Vậy nên quy định về kê khai tài sản, thu nhập chỉ áp dụng với người có chức vụ trong khu vực nhà nước” - ông Nguyễn Tiến Anh giải thích.

Về câu hỏi hiện tại, mỗi năm có 1,1-1,3 triệu người phải kê khai tài sản. Thực tế, năm 2017, các cơ quan chỉ xác minh thẩm tra 44 trường hợp cán bộ kê khai tài sản, thu nhập, phát hiện 6 người kê khai không trung thực. Luật mới có tác dụng gì không trong việc kê khai này?

Phó Vụ trưởng vụ Pháp chế - Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Tiến Anh cho biết, để khắc phục tính hình thức trong việc kiểm soát thu nhập, luật yêu cầu tất cả cán bộ công chức kê khai lần đầu và số lượng đối tượng đó rất lớn. 

Tuy nhiên kê khai hàng năm chỉ tập trung ở nhóm đối tượng tương đương từ giám đốc Sở trở lên ở cả trung ương và địa phương và một số vị trí mà quan lý tài sản công, thường xuyên giải quyết công việc của người dân. Theo đó, luật lần này tập trung vào nhóm đối tượng đó và yêu cầu kê khai hàng năm.

"Qua việc kiểm soát chung thì thấy số lượng bản kê khai giảm rất lớn, theo thống kê chưa đầy đủ khoảng 4.000-5.000 người. Bên cạnh đó, để tránh việc hình thức thì luật đã quy định rất rõ về trách nhiệm, quyền hạn của cơ quan kiểm soát, đặc biệt trong việc xác định chủ động. Hình thành cơ sở dữ liệu và kê khai và quan lý cơ sở dữ liệu kê khai nói chung hướng đến việc số hóa cơ sở dữ liệu này trên cơ sở sau khi chúng ta có những biện pháp bảo vệ dữ liệu an toàn.

Đồng thời quy định hàng năm, cơ quan kiểm soát tài sản thu nhập sẽ phải xây dựng kế hoạch chủ động dựa trên sự lựa chọn ngẫu nhiên trong tổng số kê khai mà cơ quan kiểm soát thu nhập đang  quản lý. Với việc mở rộng căn cứ xác minh, quy định thẩm quyền xác minh chủ động này thì các cơ quan kiểm soát tài sản thu nhập sẽ đảm bảo và quy định này sẽ thực chất hơn, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả kiểm soát tài sản thu nhập", ông Nguyễn Tiến Anh nhấn mạnh.

Khánh Công