Bộ Giao thông không quan tâm đến đường sắt vì "không mang lại lợi ích nhóm"?

16:57' 04/06/2018 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Nhận xét đường sắt rất lạc hậu và chưa được Bộ GTVT quan tâm như đường bộ, đại biểu Dương Trung Trung Quốc hỏi: "Phải chăng đường bộ dễ chia sẻ lợi ích hơn, dễ chia nhỏ, nhiều hợp đồng, còn đường sắt thì phải làm tổng thể, không mang lại lợi ích nhóm?

Báo cáo trước Quốc hội sáng nay (4/6), Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thể cho biết, một số lĩnh vực của ngành GTVT như đường sắt trong một giai đoạn rất dài chưa được quan tâm đúng mức, do đó hệ thống đường sắt đang rất yếu kém trong 5 lĩnh vực GTVT, tình hình tai nạn giao thông diễn biến rất phức tạp.

Trước thực tế đó, chất vấn Bộ trưởng, đại biểu Tô Thị Bích Châu (TP Hồ Chí Minh) đặt câu hỏi: “Cử tri cho rằng chất lượng đường sắt hiện nay quá tải. Đề nghị Bộ trưởng cho giải pháp cụ thể để tập trung nâng cao chất lượng hạ tầng phục vụ đường sắt và giảm tối đa tai nạn giao thông đường sắt”.  

Trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể thừa nhận, đường sắt Bắc - Nam hiện nay rất lạc hậu.

“Nếu như đường sắt hiện nay phát triển theo 4 giai đoạn thì chúng ta ở giai đoạn sử dụng diesel, là giai đoạn thứ 2, có nghĩa là hiện nay vô cùng lạc hậu và có những đoạn đường sắt đã hình thành 70 - 80 năm nhưng chúng ta vẫn chưa có giải pháp để nâng cấp. Chúng tôi xin nhận trách nhiệm của ngành trong công tác tham mưu để chúng ta nâng cao chất lượng đường sắt và hiện nay có một số tai nạn giao thông xảy ra liên quan tới đường sắt” – ông Thể nói.

Để chấn chỉnh việc để xảy ra nhiều tai nạn giao thông đường sắt, Bộ trưởng cho biết: “Chúng tôi đã tổ chức hội nghị trực tuyến với các tỉnh thành có đường sắt đi qua và cam kết với địa phương tăng cường công tác quản lý sắp tới, trách nhiệm nào thuộc Bộ GTVT, Cục đường sắt, trách nhiệm nào của địa phương. Dứt khoát không để phát sinh thêm các đường giao cắt, với những đường giao cắt hiện nay chúng ta sẽ tăng cường tự động hóa hoặc đưa ra các giải pháp để đảm bảo an toàn giao thông đường sắt tốt hơn" – ông Thể hứa và cho biết, về lâu dài, hiện nay Bộ GTVT đang chuẩn bị đề án xây dựng đường sắt Bắc - Nam tốc độ cao sẽ trình Quốc hội vào năm 2019.

Cùng quan tâm vấn đề này, đại biểu Dương Trung Quốc (Đồng Nai) cho rằng, đường sắt yếu kém là vấn đề thuộc về nhận thức của ngành giao thông.

“Đường sắt là một phương tiện công cộng cần được ưu tiên. Đường sắt là một giá trị chúng ta được thừa kế từ năm 1936, Việt Nam đã trở thành một trong những nước có được một hệ thống đường sắt hoàn thiện nhất ở châu Á. Ngày hôm nay đường sắt ở tình trạng này, tôi cho là trong nhận thức của chúng ta không đầy đủ” – ông Dương Trung Quốc nói.

ĐB Dương Trung Quốc
ĐB Dương Trung Quốc

Theo đại biểu Quốc, cách đây 8 năm, Quốc hội đã thẩm định và không tán thành việc xây dựng đường sắt cao tốc Bắc-Nam nhưng vẫn khẳng định cần thiết phải sớm có một đường sắt hoàn thiện, có tốc độ cao để đáp ứng như là một phương tiện xương sống của hệ thống giao thông. “Vậy 8 năm qua hầu như dậm chân tại chỗ, phải chăng đầu tư làm đường bộ dễ chia sẻ lợi ích, trong khi đường sắt đầu tư lớn. Vì thế tôi muốn đề nghị Bộ trưởng nói rõ quan điểm của mình đối với đường sắt Việt Nam” – ông Dương Trung Quốc nhấn mạnh.

Trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Bộ GTVT nói: “Về lâu dài chúng tôi đang xây dựng đề án tuyến đường sắt Bắc - Nam tốc độ cao để báo cáo Quốc hội. Dự án đường sắt cách đây 8 năm đã trình Quốc hội nhưng Quốc hội chưa thông qua. Chúng tôi nghĩ trách nhiệm lớn thuộc về Bộ GTVT khi Quốc hội không thông qua, chúng ta cảm thấy dự án này rất cần thiết cho xã hội, chúng ta phải kiên trì đề xuất. Thời gian qua Bộ GTVT đã thực hiện nhiệm vụ tham mưu, năm tới 2019, theo chương trình, Bộ sẽ trình đề án đường sắt Bắc - Nam tốc độ cao”.

Không hài lòng với câu trả lời của Bộ trưởng, đại biểu Tô Thị Bích Châu tiếp tục tái tranh luận: “Câu trả lời của Bộ trưởng cũng chưa làm tôi hài lòng. Lý do là trong báo cáo của Bộ GTVT chỉ có 3 dòng nói về giao thông đường sắt, chỉ nói về hai ý định hướng. Vấn đề ở đây tôi đặt ra giải pháp và giải pháp hết sức cụ thể, vì những ngày vừa qua liên tục tai nạn giao thông đường sắt xảy ra”.

Đặc biệt, đại biểu Dương Trung Quốc khi tái chất vấn đã nhấn mạnh: “Tôi không tán thành Bộ trưởng cho rằng lý do là do tham mưu kém của ngành đường sắt. Tôi là người viết lịch sử, ngành đường sắt Việt Nam gần như bị bỏ rơi thì đúng hơn. Chính vì thế tôi có một câu hỏi mà Bộ trưởng chưa trả lời kèm theo đó là, phải chăng đầu tư vào đường bộ dễ chia sẻ lợi ích hơn, có thể cắt nhỏ ra, nhiều hợp đồng, v.v... đường sắt không những lớn mà chúng ta phải làm tổng thể. Cho nên đó là lý do làm cho chúng ta ít quan tâm đến đường sắt, không mang lại những lợi ích cho những nhóm lợi ích”.

Sau câu hỏi thẳng này, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể nói: Thật ra chúng tôi rất quan tâm tới đường sắt. Trong báo cáo với Quốc hội, chúng tôi cũng xin lỗi các đại biểu Quốc hội, chúng tôi không dành nhiều đoạn để nói về đường sắt. Thật ra đường sắt trong mấy ngày vừa qua, đặc biệt là khi có xảy ra nhiều tai nạn thì bản thân lãnh đạo bộ và các đơn vị cũng đã nhận trách nhiệm trước Đảng, Nhà nước, nhân dân và chúng tôi cũng thành thật xin lỗi người dân, những người bị tai nạn giao thông, liên quan đến đường sắt. Chứng tỏ rằng chúng tôi cũng xác định trách nhiệm rất cao của mình và sự yếu kém của hệ thống đường sắt, kể cả các cơ quan, đơn vị có liên quan, kể cả Cục đường sắt và Tổng công ty đường sắt”.

Về ý kiến của đại biểu Dương Trung Quốc, ông Thể nói: “Tôi nghĩ đường sắt đầu tư rất lớn và khi chúng ta quyết, thậm chí có những dự án đến tỷ USD và dự án trước đây chúng ta trình mấy chục tỷ đô (USD - PV) và sau khi ra Quốc hội, Quốc hội rất đắn đo. Vì đây là một nguồn kinh phí rất lớn, 8 năm trước chúng ta chưa thông qua được đề án này. Nếu chúng ta làm thì chúng ta phải làm đường đôi, chúng ta không thể nào chắp vá, sửa. Đường hiện nay là đường độc đạo, khổ rộng là 1 m, trong khi đường đôi và đường hiện nay chúng ta dùng 1m435, hoàn toàn là khổ khác. Tôi nghĩ nếu Quốc hội thống nhất chủ trương, Chính phủ chỉ đạo thì chúng ta sẽ tiến hành thực hiện các dự án đường sắt. Điều đáng tiếc là trong thời gian vừa qua chúng ta chưa thông qua được một dự án nào về đường sắt làm mới, do đó chúng ta chưa triển khai”.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể
Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể

Bình luận về việc đường sắt, đường bộ nhiều dự án để chia sẻ lợi ích, Bộ trưởng nói: “Tôi nghĩ làm dự án đường sắt, đường bộ đều như nhau bởi vì bản thân tôi lấy tâm ra để làm, nếu tôi vi phạm, tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật. Tôi nghĩ đã đến giai đoạn chúng ta cần phải thông qua đề án đường sắt, chúng ta có thể thông qua với 50 tỷ, mỗi nhiệm kỳ chúng ta bỏ ra 5 tỷ đồng để chúng ta hình thành nên tuyến đường sắt mới. Có như vậy trong nhiều nhiệm kỳ, chúng ta mới có được đường sắt Bắc-Nam. Chúng ta không có đường sắt Bắc-Nam thì đây là một hạn chế rất lớn cho hoạt động vận tải cũng như phát triển kinh tế-xã hội”.

Cho ý kiến về vấn đề này, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhắc lại, tại kỳ họp thứ 4, Quốc hội đã đồng ý chủ trương dùng dự phòng của trái phiếu Chính phủ trong 5 năm, trong đó có 7 ngàn tỷ dành cho đường sắt và 8 ngàn tỷ dành cho giải quyết những công trình, dự án quan trọng do tạm dừng, hoãn thi công gây ảnh hưởng cho các địa phương.

“Cho tới nay việc này còn chậm. Đề nghị Bộ trưởng về nhanh chóng chỉ đạo để sớm trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Vấn đề này thuộc thẩm quyền của Ủy ban Thường vụ Quốc hội vì Quốc hội đã thông qua chủ trương” – Chủ tịch Quốc hội nói.

“Tôi xin nhắc lại có 7 ngàn tỷ cho trung hạn 5 năm đầu tư cho đường sắt, rõ ràng là đường sắt chúng ta chưa quan tâm và Bộ trưởng đã nhận trách nhiệm của mình, sắp tới phải phát triển hài hòa giữa các loại hình giao thông đường bộ, đường sắt, đường thủy, đường hàng không chứ không chỉ quan tâm cho đường bộ” – Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh.

Xuân Hưng

Thông tin thời tiết
25°9° - 18°Trời đẹp
  • 19/12

    9° - 21°

  • 20/12

    9° - 21°

  • 21/12

    9° - 21°

  • 22/12

    13° - 21°