20.000 bệnh nhân lao "giấu mặt": Nguy cơ lây lan ra cộng đồng

09:10' 09/12/2017 (GMT+7)
|

(VnMedia) - Việt Nam hiện có có khoảng khoảng 126.000 người mắc bệnh lao. trong đó chỉ 105.000-106.000 người được phát hiện bệnh, còn lại khoảng 20.000 người chưa được phát hiện. Đây là một nguy cơ rất lớn dẫn đến tử vong cho người bệnh và lây lan cộng đồng.

Thông tin được GS.TS Nguyễn Viết Nhung, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương, Chủ nhiệm Chương trình Chống lao Quốc gia, cho biết chiều 8/12.

"Tảng băng chìm" nguy hiểm

Theo TS Nguyễn Viết Nhung, vi khuẩn lao trú ngụ ở các hang, hốc trong cơ thể. Tuy nhiên, không phải bất cứ ai mang vi khuẩn lao cũng mắc bệnh lao. Điều này có nghĩa là những người khỏe mạnh vẫn đang có vi khuẩn lao trong người. “Chúng tôi vẫn nói, bất cứ gia đình nào cũng có thể có người mắc lao” – TS Nhung nhấn mạnh.

Theo Giám đốc bệnh viện Phổi Trung ương, hiện số người mắc bệnh lao trên toàn quốc vào khoảng 126.000 người, giảm hàng năm khoảng 5%, số người tử vong cũng giảm khoảng 3.000 người mỗi năm. Nguyên nhân là bệnh nhân được phát hiện sớm, chủ động và nhiều hơn.

Tuy nhiên, đáng chú ý, mặc dù số bệnh nhân không được phát hiện có xu hướng giảm nhưng mỗi năm, chỉ có khoảng 105.000-106.000 người được phát hiện bệnh, còn lại khoảng 20.000 người vẫn chưa được phát hiện. Theo TS Nhung, đây là “tảng băng chìm” rất nguy hiểm, bởi những người không được phát hiện có nguy cơ tử vong rất cao và còn là nguồn lây nhiễm ra cộng đồng, khiến cho bệnh lao “mã mãi không thể được giải quyết dứt điểm.”

“Bệnh lao không gây tử vong rầm rộ như tai nạn giao thông hay tai biến sản khoa mà chúng được báo trước, diễn biến một cách âm thầm nên được gọi là kẻ giết người thầm lặng. Mắc lao không có tội nhưng giấu bệnh không những có lỗi với bản thân mình mà còn có lỗi với những người xung quanh và cộng đồng. 40% người không phát hiện bệnh để được chữa trị sẽ tử vong.”, PGS Nhung khuyến cáo.

Đặc biệt, TS Nhung thông tin, ngay tại Hà Nội, khi tiến hành khám sàng lọc thì số người bị phát hiện dương tính với vi khuẩn lao cũng rất cao. Lý do nhiều người giấu bệnh là vì những rào cản về tư duy, nhu cầu kiếm sống…

“Có người sợ nếu mọi người biết là mắc lao thì mất việc, không được thăng chức…, khiến họ cảm thấy mặc cảm, bị kỳ thị, không dám đi khám, điều trị dẫn đến tử vong.” – TS Nhung nhấn mạnh và cho rằng, điều cần làm là để giúp người dân không mặc cảm, không kỳ thị với bệnh nhân lao.

“Mắc lao không có gì phải sợ cả. Chữa là khỏi. Hiện nay chúng ta đã có công nghệ phát triển đột phá. Trước đây khám phải mất 2 tháng mới có kết quả, nay chỉ cần sau 2 tiếng đã biết là loại vi khuẩn gì…” – Giám đốc bệnh viện Phổi Trung ương cho biét và thêm rằng, thời gian chữa bệnh cũng đã rút xuống từ 6 tháng còn 4 tháng và phấn đấu giảm còn 2 tháng.

Theo Giám đốc bệnh viện phổi Trung ương, những nguy cơ khiến mắc lao bao gồm việc tiếp xúc với người bị lao thường xuyên, nguy cơ này cao hơn 2,5 lần so với người bình thường. Bệnh cũng dễ mắc khi cơ thể suy giảm hệ miễn dịch hoặc sống trong các khu chật hẹp như trại giam, phòng trọ. Dinh dưỡng kém, sức đề kháng suy giảm, hút thuốc lá, lạm dụng rượu, đái tháo đường, sống chung HIV/AIDS cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh lao.

Trao đổi với báo chí, Chủ nhiệm Chương trình Chống lao Quốc gia cũng cho biết, xét về công tác chống lao, cách điều trị, sự hỗ trợ của nhà nước thì Việt Nam thuộc top đầu. Tuy nhiên, phòng chống lao hiện nay chưa bền vững.

 

bệnh lao phổi
Bệnh nhân lao được phát hiện sẽ dẫn đến tử vong và lây lan ra cộng đồng
 
Cam kết chấm dứt bệnh lao vào năm 2030

PGS Nhũng cho biết, mới đây, đoàn đại biểu Bộ Y tế Việt Nam do GS.TS Lê Quang Cường, Thứ trưởng Bộ Y tế làm Trưởng đoàn đã tham dự Hội nghị cấp Bộ trưởng toàn cầu lần thứ nhất về Phòng chống Lao, tại Moscow, Liên Bang Nga.

Phát biểu tại Hội nghị, Thứ trưởng Lê Quang Cường đã chia sẻ về các kinh nghiệm của Việt Nam trong việc ứng dụng các kỹ thuật chẩn doán và điều trị mới theo khuyến cáo của WHO trong việc phát hiện và điều trị bệnh nhân lao đa kháng thuốc ở Việt Nam.

Theo đó, từ năm 2014, Chính phủ Việt Nam đã ban hành Chiến lược Phòng chống Lao đến năm 2020, tầm nhìn 2030, tạo nền tảng để thực hiện chiến lược chấm dứt bệnh lao vào 2030 của WHO.

Để làm được điều này, Việt Nam đã đặt chỉ tiêu giảm 30% tỷ lệ hiện mắc và giảm 40% tỷ lệ tử vong do bệnh lao trong vòng 5 năm từ 2015-2020.

Trong khi đó, PGS Nguyễn Viết Nhung thì chia sẻ kinh nghiệm làm sao để người dân tiếp cận phổ vập với dịch vụ phòng chống lao, các nghiên cứu đổi mới và kinh nghiệm vận động tăng đầu tư trong nước cho phòng chống lao Việt Nam.

Tại hội nghị, Việt Nam đã cùng thông qua Tuyên bố chung Moscow về chấm dứt bệnh lao thể hiện cam kết mạnh mẽ của toàn cầu về việc chấm dứt bệnh lao vào năm 2030, trong đó có các điểm đáng chú ý như: Chủ động ứng phó với bệnh lao, đảm bảo nguồn tài chính, tăng cường đầu tư cho đổi mới và nghiên cứu khoa học và xây dựng khung trách nhiệm liên ngành cho chấm dứt bệnh lao.

Hoàng Hải