(VnMedia)- Chiều 31/7, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chinh phủ Vũ Đức Đam đã thông báo nội dung quan trọng dự thảo Nghị định phân công, phân cấp thực hiện các quyền, trách nhiệm, nghĩa vụ của chủ sở hữu nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước và vốn Nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp.

Phân định rõ hơn quyền, trách nhiệm của từng cấp đối với DN có vốn nhà nước.

Vừa qua Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 929/QĐ-TTg ngày 17 tháng 7 năm 2012 phê duyệt Đề án “Tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước, trọng tâm là tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước giai đoạn 2011 - 2015”.

Tại Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 7 chiều cùng ngày (31/7), Chính phủ đã thảo luận về Nghị định phân công, phân cấp thực hiện các quyền, trách nhiệm, nghĩa vụ của chủ sở hữu nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước và vốn Nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp nhằm phân định rõ hơn quyền, trách nhiệm, nghĩa vụ của từng cấp, từng cơ quan trong thực hiện chức năng chủ sở hữu nhà nước đối với doanh nghiệp có vốn nhà nước, đặc biệt là các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước, gồm Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ quản lý ngành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, các Bộ kinh tế tổng hợp (Tài chính, Kế hoạch và Đầu tư, Nội vụ, Lao động-Thương binh và Xã hội), Hội đồng thành viên/Hội đồng quản trị doanh nghiệp, Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước và người đại diện phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Xác định rõ cơ quan đầu mối trong thực hiện quyền, trách nhiệm của chủ sở hữu nhà nước là Bộ quản lý ngành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.

Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của chủ sở hữu nhà nước đối với việc thực hiện chiến lược, kế hoạch, mục tiêu, nhiệm vụ được giao; quản lý, sử dụng, bảo toàn và phát triển vốn. Bộ quản lý ngành kinh doanh chính thực hiện giám sát, kiểm tra và thanh tra với vai trò là cấp trên trực tiếp của chủ sở hữu tại doanh nghiệp. Các Bộ tổng hợp giám sát, kiểm tra, thanh tra và tổng hợp chung về DNNN và việc sử dụng vốn nhà nước tại doanh nghiệp trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao.

Mở rộng đối tượng áp dụng là doanh nghiệp mà Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ và vốn Nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp cho phù hợp với thực tiễn và yêu cầu quản lý của chủ sở hữu nhà nước với tư cách là cổ đông, khắc phục được bất cập trong việc thực hiện quyền của chủ sở hữu nhà nước đối với doanh nghiệp sau cổ phần hóa, đặc biệt là các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước.

Bộ trưởng Vũ Đức Đam đã thông báo một trong những nội dung quan trọng của phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 7 diễn ra cùng ngày (31/7).

Trên cơ sở Nghị định này, Chính phủ sẽ tiếp tục hoàn chỉnh Nghị định về quản lý tài chính, quản lý sử dụng vốn của Nhà nước tại các doanh nghiệp; quy chế giám sát tài chính doanh nghiệp; cơ chế giám sát, kiểm tra, đánh giá hiệu quả hoạt động của các cơ quan thực hiện quyền, nghĩa vụ của chủ sở hữu nhà nước; cơ chế lựa chọn, bổ nhiệm cán bộ phù hợp, thuê Tổng giám đốc, giám đốc điều hành, thành viên Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên.

Tại cuộc họp báo, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam cho biết, " Sau phiên họp Chính phủ (ngày 31/7), Nghị định sẽ được chỉnh sửa lại và sẽ có thông tin rộng rãi. Điều có thể nói, đó là phân định rất rõ, những doanh nghiệp lớn đặc biệt, những tập đoàn chủ lực kinh tế của đất nước thì sẽ tăng cường hơn trách nhiệm của Thủ tướng Chính phủ, còn lại các tổng công ty thì sẽ làm nổi bật hơn vai trò của các bộ trưởng, bộ quản lý...".

DNNN đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế

Đến nay, cả nước còn khoảng 1.300 doanh nghiệp mà Nhà nước nắm giữ 100% vốn, trong đó: thuộc địa phương quản lý 53,6%; các Bộ, ngành quản lý: 27,1%; thuộc các tập đoàn, tổng công ty nhà nước quản lý: 19,3%. Doanh nghiệp hoạt động công ích chiếm 34,5%, doanh nghiệp kinh doanh chiếm 65,5% tổng số doanh nghiệp 100% vốn nhà nước.

Theo đánh giá của Chính phủ, thời gian qua, DNNN, nòng cốt là tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước đã đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế xã hội của đất nước, đóng góp nhiều vào ngân sách nhà nước, góp phần xóa đói giảm nghèo, cơ bản đã đáp ứng được nhu cầu thiết yếu cho quốc phòng an ninh, là một trong những công cụ để điều tiết kinh tế vĩ mô.

Đa số tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước hoạt động có lãi, là chủ lực trong việc bảo đảm các cân đối lớn, giúp Nhà nước bình ổn giá cả, kiềm chế lạm phát, ổn định xã hội, ngăn ngừa suy giảm kinh tế, giữ vững tăng trưởng.

Nhiều tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước đã thực hiện nhiệm vụ Chính phủ giao đầu tư những dự án trọng điểm, quan trọng phục vụ chiến lược phát triển kinh tế, xã hội dài hạn của đất nước; những dự án lớn hoặc hiệu quả về kinh tế thấp nhưng có ý nghĩa hiệu quả về xã hội rất lớn mà các doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế khác không làm hoặc chưa đủ khả năng làm, nhiều dự án góp phần quan trọng trong việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế vùng miền theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá.

Tuy nhiên, Chính phủ cũng nhận định, hiệu quả sản xuất kinh doanh của DNNN còn thấp; quản trị doanh nghiệp chậm đổi mới, chưa theo kịp yêu cầu phát triển của kinh tế thị trường. Một số tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước chưa làm tốt vai trò là đầu tàu trong phát triển kinh tế, xã hội của đất nước;...

Để nâng cao tính khả thi, đồng bộ, phân định rõ trách nhiệm trong thực hiện quyền quản lý của chủ sở hữu; nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát, phát hiện và xử lý các vi phạm, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý DNNN nói chung và tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước nói riêng, cần tiếp tục hoàn thiện và thực hiện tốt hệ thống thể chế về quản lý DNNN.

Đinh Bách