(VnMedia) - Theo kết quả kiểm tra của Bộ Tài Chính, việc trích hoa hồng đại lý của các doanh nghiệp xăng dầu đầu mối trong thời gian vừa qua vẫn còn nhiều vấn đề phải bàn. Có những thời điểm các doanh nghiệp đã trích hoa hồng quá cao cho các đại lý, vượt xa mức cho phép, tạo sự rối loạn trên thị trường.

Ngày 19/12, Bộ Tài Chính đã tổ chức buổi họp báo công bố kết quả kiểm tra rà soát giá vốn các mặt hàng nhập khẩu trong kỳ, tình hình sản xuất kinh doanh của 4 doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu đầu mối tại thời điểm 30/6 và 26/8/2011 của các Tổ kiểm tra (tại Tổng công ty xăng dầu Việt Nam - Petrolimex, Tổng công ty Dầu Việt Nam - PV Oil, Công ty TNHH MTV Dầu khí TPHCM - Saigon Petro và Công ty Thương mại Dầu khí Đồng Tháp).

Qua đợt kiểm tra này cho thấy, tình hình trích hoa hồng cho các đại lý vẫn còn nhiều bất cập, tạo nên sự rối loạn cho thị trường.

Xung quanh vấn đề này, Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai đã có một buổi trả lời báo chí khá đầy đủ những thắc mắc của phóng viên.

- PV: Xin bà cho biết mục tiêu của các cuộc kiểm tra tại 4 doanh nghiệp xăng dầu đầu mối trong thời gian vừa qua?

Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai: Có thể nói rằng, mục tiêu của đợt kiểm tra này là kiểm tra rà soát giá vốn nhập khẩu, phục vụ mục đích điều hành giá xăng dầu chứ đây không phải thanh tra xử lý vi phạm. Kiểm tra là kiểm tra giá vốn nhập khẩu tại thời điểm 30/6 và 26/8/2011 và kiểm tra kết quả kinh doanh 6 tháng đầu năm.

Theo quy định của pháp luật hiện nay, quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2011

Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai. Ảnh: MH

được kê khai hạn nộp 31/3/2012. Như vậy trong kết quả kiểm tra 6 tháng của năm 2011 cũng như thời điểm 26/8, nếu xảy ra các vấn đề còn sai sót của doanh nghiệp, thì doanh nghiệp phải rà soát, điều chỉnh những vấn đề mà đoàn kiểm tra đã nêu.

- Được biết để giữ thị phần, trong thời gian vừa qua đã có khá nhiều doanh nghiệp đầu mối tự chi thù lao đại lý là quá cao, vượt xa quy định 600 đồng. Vậy việc này có tác động đến người tiêu dùng thế nào và trách nhiệm của cơ quan quản lý sẽ xử lý ra sao, thưa bà?

Theo Thông tư 36 của Bộ Công Thương ban hành thì đã không còn chi phí thù lao đại lý nữa mà chi phí thù lao đại lý là thoả thuận giữa giữa các đại lý và tổng đại lý với nhau. Trong khi đó, Thông tư 234 của Bộ Tài chính lại có quy định định mức chi phí kinh doanh để tính giá cơ sở 600 đồng đối với xăng dầu đã bao gồm cả thù lao đại lý trong đó rồi.

Qua kết quả kiểm tra thực tế cho thấy chi phí kinh doanh thực tế của doanh nghiệp đều vượt mức này, đây là một vấn đề. Thậm chí thù lao đại lý vượt cả mức 600 đồng (600 là chi phí kinh doanh) và thù lao đại lý chỉ là một phần trong đó thôi.

Có những thời điểm thù lao đại lý lại xuống rất thâp chỉ có hơn 1 trăm đồng thôi, nhưng có những thời điểm thù lao đại lý vượt trên 600, thậm chí tới 1.000 đồng.

Như vậy, có thể thấy rằng do không có một quy định về thù lao đại lý và chi phí kinh doanh, mà đây mới có quy định về chi phí kinh doanh định mức để tính giá cơ sở. Cho nên qua cuộc kiểm tra này thì mới đặt ra vấn đề, phải có quy định khống chế chi phí kinh doanh và thù lao đại lý.

Bởi vì hiện nay chi phí hoa hồng đại lý xăng dầu đang do doanh nghiệp và nhóm doanh nghiệp chi phối, nếu như không quy định không chế mức này thì trong thực hiện nó sẽ tạo ra sự không đồng nhất. Tăng thù lao đại lý và gây nên cạnh tranh không bình đẳng giữa các đại lý của doanh nghiệp này với các đại lý của doanh nghiệp khác, để chiếm thị phần trên thực tế.

- Tuy nhiên cũng có ý kiến cho rằng chi phí kinh doanh 600 đồng/lít xăng hiện nay có phù hợp không?
 
Đây cũng là một vấn đề mà Bộ Tài Chính, cũng như Bộ Công Thương đang đặt ra. Nếu khi đã quy định khống chế định mức kinh doanh, thì cũng cần có khảo sát để tính toán, chi phí kinh doanh cũng là thù lao đại lý. Mục đích là làm sao cho mức trích phù hợp, để đảm bảo cái chi phí của doanh nghiệp, đảm bảo cho doanh nghiệp có lãi hợp lý, nhưng cũng phải không chế để đảm bảo lợi ích của người dân.

- Vậy còn về phần lỗ lãi của các doanh nghiệp đầu mối, dự định sẽ giải quyết vấn đề này như thế nào, thưa bà?

Từ năm 2009, kinh doanh xăng dầu đã được thực hiện theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước nên Nhà nước sẽ không cấp bù lỗ đối với các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu. Nhà nước sẽ thông qua các công cụ về thuế nhập khẩu, công cụ về quỹ bình ổn giá, giá cụ về điều hành giá để làm sao đảm bảo lợi ích hài hòa của người dân – doanh nghiệp - Nhà nước, đảm bảo cho doanh nghiệp có mức lãi hợp lý.

Còn đối với chi phí thù lao kinh doanh, qua cuộc rà soát của tổ thanh tra cũng đã đưa ra các kiến nghị và Bộ Tài Chính cũng thấy rằng cần phải có quy định và chắc chắn rằng quy định phải tính theo từng vùng, từng khu vực.

Đối với vùng xa vùng sâu phải khác vùng đồng bằng, bởi chi phí vận chuyển và chi phí khác nó phải khác nhau, cho nên chi phí kinh doanh định mức cũng như thù lao đại lý trong cái quá trình sau này sẽ quy định cụ thể.

Để đảm bảo làm sao ở vùng sâu vùng xa phải đảm bảo được chi phí để doanh nghiệp kinh doanh có lãi hợp lý, đồng thời thực hiện kinh doanh phù hợp để cung cấp xăng dầu cho hoạt động nền kinh tế, cũng như người người dân.

- Xin cảm ơn bà!

Minh Hường