(VnMedia) - Tiền lẻ bỗng dưng trở nên khan hiếm và ít có giá trị thanh toán dần. Nhiều siêu thị hiện nay treo biển “không có tiền lẻ khách hàng vui lòng nhận kẹo” .Khan hiếm là thế nhưng tiền lẻ lại “vương vãi”  hàng tỉ đồng khắp các đền, chùa.

Hàng tỉ đồng tiền lẻ “vương vãi” tại các đền, chùa

Tiền lẻ bỗng dưng trở nên khan hiếm và ít có giá trị thanh toán dần. Nhiều siêu thị hiện nay treo biển “không có tiền lẻ khách hàng vui lòng nhận kẹo” hoặc những sản phẩm trị giá tương đương số tiền lẻ phải trả.

Một số tiểu thương tại các chợ đầu mối khu vực Hà Nội cho biết, trong năm vẫn có những người đi thu gom loại tiền lẻ 500, 200 đồng con để đem đổi cho các đầu mối. Và dòng tiền lẻ này được tải đến nhiều nhất là nơi cửa phật.

Trong khi trên thị trường khan hiếm tiền lẻ thì tại các đền, chùa tiền lẻ lại “vương vãi” khắp nơi. Đặc biệt, mỗi dịp Tết đến dòng tiền này được đổ về chốn linh thiêng trên khắp cả nước lên đến hàng tỷ đồng. Tuy nhiên, số tiền lẻ khổng lồ này không dùng phải thanh toán theo đúng nghĩa của nó mà phần lớn được dùng cho việc đặt lễ cúng bái.

Những ai đã từng đi hội Chùa Hương đều nhìn thấy những tấm lưới được nhà chùa giăng ra để hứng tiền lẻ. Bất kể chỗ nào cũng là nơi đặt lễ tiền lẻ. Những tiền mệnh giá 200 đồng, 500 đồng được người đi lễ găm khắp nơi, từ cành cây, đến lư hương đầy khói. Thậm chí những đức phật, vị thánh uy nguy là thế cũng bị “ấn” tiền vào tay, giắt nơi ống áo…

Nhiều đền chùa khác như đền bà Chúa Kho, chùa Bái Đính, Đền Trần,…là những nơi người đi lễ cũng có chung tình trạng tiền “hương nhang” “giọt dầu” để vương vãi khá lớn.Thống kê của một ngân hàng cho biết sau mùa lễ hội ngân hàng tiếp nhận tiền gửi và kiểm đếm mỏi tay hàng tỷ đồng tiền lẻ từ nhà chùa.

Một tài liệu từ Ngân hàng Nhà nước cho thấy, khảo sát tại tỉnh Bắc Ninh, nơi có nhiều đền, chùa, một trăm phần trăm các đền, chùa người dân dùng tiền lẻ mới cùng với đồ vàng mã khác làm đồ tế lễ. Nhiều nhà chùa phải lập ra các nhóm sư, sãi chuyên lo việc thu gom, phân loại, kiểm đến tiền, phổ biến là từ 200, 500, 1.000, 2.000 đồng.

Có nên "ấn" tiền vào tay thánh như thế này?. Ảnh: Dantri

Ai quản lý việc thu đổi tiền?

Hoạt động mua, đổi tiền lẻ tại các điểm đền, chùa diễn ra rất công khai. Hầu như cả người đi lễ đến những điểm đổi tiền đều vô tư đổi tiền với lòng thành tâm ở chốn linh thiêng.  Những tưởng tiền lẻ là ít nhưng việc đổi tiền chẵn mệnh giá cao lấy tiền lẻ lại có doanh thu khá lớn và “vô tư”  vi phạm pháp luật.

Với vài cọc tiền lẻ con con, giá trị chỉ vài trăm nghìn, nhưng nếu nhu cầu cao thì vài chục triệu tiền lẻ để đổi cũng có.

Cách đổi tiền “10 ăn 7” hoặc “10 ăn 8”, tức là cứ 10 nghìn đồng thì đổi được 7 hoặc 8 nghìn đồng tiền lẻ, khiến cho doanh thu từ mấy cọc tiền lẻ này không nhỏ chút nào.

Đã có những ý kiến cho rằng, việc đổi tiền trên là hành vi mua bán tiền, vi phạm pháp luật. Trong đó chính những người dân cũng là đồng phạm. Do là tiền lẻ với giá trị thấp nên ít ai để ý đến điều này.

Lĩnh vực tiền tệ là của Ngân hàng nhưng nơi lễ hội lại thuộc Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch quản lý. Nếu như không có sự phối hợp chặt chẽ giữa hai ngành này, hoạt động mua bán này sẽ còn tiếp diễn, ảnh hưởng tới lưu thông tiền tệ trên thị trường. Văn hóa tín ngưỡng cũng sẽ bị sai lệnh khi hình ảnh “ép” thần thánh nhận tiền để lâu, ăn sâu vào mỗi người dân.

Công khai đổi tiền với giá cao

 
Để tiền lẻ sử dụng đúng mục đích

Nắm rõ được thực trạng trên, Ngân hàng Nhà nước cũng đã có quy định bằng văn bản yêu cầu nhân viên trong toàn hệ thống không được lợi dụng việc đổi tiền cũ lấy tiền mới để trục lợi cá nhân. Các trường hợp trục lợi đổi tiền hưởng chênh lệch, gây ảnh hưởng đến lưu thông tiền tệ trên địa bàn sẽ bị xử lý nghiêm.

NHNN cũng đề nghị Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch, Ban Tôn giáo Chính phủ có biện pháp để việc sử dụng đồng tiền trong các hoạt động văn hóa, lễ hội được hợp lý hơn.

Mới đây (ngày 7/2), Bộ Văn Hóa Thể thao và Du lịch đã có công điện yêu cầu ban tổ chức các lễ hội tuyên truyền hướng dẫn người dân đặt tiền lễ trong lễ hội và nơi thờ tự đúng nơi, đúng chỗ. Thậm chí Bộ cũng yêu cầu phải có lực lượng thu gom kịp thời các loại hương, tiền công đức và tiền lễ mà người dân đặt không đúng nơi quy định.

Tuy vậy, thông thường khi đi lễ hầu hết người dân đều dùng tiền mệnh giá nhỏ để đặt tiền lễ. Để đúng nơi quy định thì phần lớn vẫn là tiền lẻ. Vậy tiền lẻ lấy ở đâu?. Nhu cầu có ắt sẽ có cung. Thêm vào đó, lòng vòng mãi tiền lẻ vẫn quay về chốn cửa phật.

Đinh Bách