(VnMedia) - Trao đổi với báo chí bên hành lang Quốc hội sáng 24/11, đại biểu Đào Trọng Thi cho rằng, sở dĩ Bộ trưởng Giáo dục trả lời có phần lúng túng là do câu hỏi của đại biểu còn thiếu tập trung, chất lượng câu hỏi chưa tốt.

Thưa ông, trong khi mọi người đặt rất nhiều câu hỏi cho chất lượng giáo dục đại học thì Bộ trưởng Giáo dục lại cho rằng, sinh viên Việt Nam tốt nghiệp các trưòng ĐH trong nước rất ổn. Ông đánh giá vấn đề này như thế nào?

Hôm nay Bộ trưởng Giáo dục có nhắc lại đánh giá của Intel. Người ta nói điều rất đúng: Người tốt nghiệp ở một trường ra, muốn được sử dụng thì phải tập huấn, đào tạo lại. Đó là việc chung của thế giới, chỉ có mỗi người VN nói rằng chỉ có sinh viên VN đào tạo xong cứ phải đào tạo lại. Đó là thể hiện sự kém cỏi của dư luận, kém cỏi của người sử dụng nhân lực, sự không hiểu biết. Đào tạo lại là thông lệ chung của thế giới, vậy mà mình cứ coi là một điều rất đau khổ của Việt Nam.

Như ông cũng thấy, Bộ trưởng trả lời mà Chủ tịch QH liên tục phải nhắc nhở vì dường như Bộ trưởng trả lời không đúng vào câu hỏi chất vấn, lệch hướng câu hỏi đặt ra?

Đúng là có vấn đề như Chủ tịch Quốc hội đã nói, Giáo dục là vấn đề lớn, đa dạng, phức tạp, mà các đại biểu nêu ý kiến câu hỏi lại không tập trung. Bộ trưởng cũng hơi lúng túng, khi nghe các câu hỏi chưa khái quát lại được. Do vậy, khi trả lời rất có thể chưa đúng vào trọng tâm, chưa lựa chọn được nội dung cần thiết để tập trung giải trình trong điều kiện là thời gian có hạn. Đúng là có cái đó.

Nhưng tôi biết Bộ trưởng đã chuẩn bị kỹ cho lần đăng đàn đầu tiên của mình. Rất có thể do kinh nghiệm ít nên có sự lúng túng nhất định, gặp phải vấn đề quá phức tạp và các câu hỏi cũng quá tản mạn. Tôi có thể nói chất lượng câu hỏi chưa tốt dẫn đến Bộ trưởng trả lời chưa tập trung.

Nhưng ngay cả phần giải pháp, mọi người cũng có cảm giác là Bộ trưởng chỉ nói chung chung mà không có trọng tâm, giải pháp nào đột phá?

Tất nhiên giải pháp mang tính đột phá và căn cơ chắc là chưa có và tôi nghĩ là khó có. Vì nghị quyết của Đảng là đổi mới căn bản, toàn diện. Toàn thể hệ thống chính trị đang nghiên cứu để chuẩn bị, bắt Bộ trưởng trong một khung cảnh thế này mà đưa ra được giải pháp căn cơ, cơ bản, đột phá, tôi nghĩ là không hiện thực. Một yêu cầu quá cao! Nhưng tôi nghĩ, có lẽ trả lời chất vấn của Bộ trưởng nếu đưa ra được giải pháp tốt, hiệu quả thì rất là tốt. Nhưng đây ít ra là sự nhận thức lại, Bộ trưởng quan tâm đến vấn đề đó. Tôi cho đó là mục đích rất quan trọng của chất vấn. Đừng nghĩ cuộc chất vấn này mà giải quyết những vấn đề lớn như vậy. Nếu làm được như vậy, xã hội chúng ta chỉ cần một ông Bộ trưởng, những người còn lại không cần nữa. Đòi hỏi như vậy không phù hợp.

Nhưng Chủ tịch Quốc hội không phải là Tư lệnh trong ngành Giáo dục, vậy mà vẫn phải nhắc nhiều lần, diễn giải lại câu hỏi cho Bộ trưởng. Như vậy có phải Bộ trưởng không nhận thức được hết vấn đề đại biểu đặt ra?

Bộ trưởng Phạm Vũ Luận trả lời chất vấn tại hội trường

 

Tôi đã đánh giá câu hỏi chưa tốt lắm, không tập trung, chưa rõ. Trong bối cảnh như vậy, Bộ trưởng là lần đầu tiên tham gia chất vấn thì mình có thể thông cảm được. Lúng túng trong tập hợp câu hỏi để khái quán vấn đề để trả lời trúng vào những điều cần thiết. Nhưng tôi vẫn đánh giá là trong mọi trường hợp, cuộc chất vấn này cũng đạt được mức độ nào đó mục đích của phiên chất vấn.

Thông tin đại biểu đưa ra, Bộ trưởng cũng đã tiếp nhận vấn đề. Đó là điều kiện, tiền đề tốt để trên cơ sở đó Bộ trưởng chỉ đạo Bộ GD&ĐT chuẩn bị kế hoạch của mình đáp ứng tốt hơn yêu cầu của cuộc sống.

Nhưng nhiều người theo dõi phiên chất vấn vẫn có thể cho rằng Bộ trưởng chưa hiểu hết câu hỏi của đại biểu. Ông có nghĩ như vậy không?

Đại biểu QH Đào Trọng Thi

Chắc không đến nỗi như thế, nhất là về sau ngồi xuống có cơ hội tập hợp, suy nghĩ lại. Tôi nghĩ cái quan trọng là Bộ trưởng đã nhận thức, thậm chí nhận trách nhiệm. Việc này không phải dễ, khi nhận trách nhiệm về việc đó và cam kết nghiên cứu. Còn hứa như thế nào là đòi hỏi hơi cao. Cam kết suy nghĩ để giải quyết vấn đề đó là được rồi. Chất vấn còn nhiều, kỳ sau chất vấn tiếp. Trong giữa các kỳ họp thì chúng ta có hình thức khác để gíam sát các Bộ trưởng. Bởi vậy, tôi nghĩ không đặt yêu cầu quá cao cho một phiên chất vấn cụ thể. Chúng ta nên xem xét ý nghĩa, vai trò của nó cho nâng cao chất lượng hoạt động của các bộ ngành.

Tuy nhiên, đây là một phiên chất vấn trực tiếp. Việc Bộ trưởng trả lời như vậy liệu có làm cho cử tri băn khoăn, thưa ông?

Tất nhiên, nếu một Bộ trưởng mà qua phiên trả lời chất vấn thuyết phục được mọi người thì cử tri yên tâm, tin tưởng. Nếu không sẽ khó khăn cho Bộ trưởng, khó khăn cho ngành đó nếu chưa nhận được sự đồng tìn, cảm thông và tin tưởng của cử tri. Nhưng tôi nghĩ cũng trong buổi chất vấn ngày hôm nay không thể đánh giá Bộ trưởng không đáp ứng được yêu cầu của công việc, mong mỏi của cử tri. Có thể chưa đáp ứng được ở mức cao, nhưng hoàn toàn không có căn cứ nào nói rằng cử tri không tin tưởng.

Vậy, ông đánh giá thế nào về giải pháp Bộ trưởng đưa ra trong phiên chất vấn?

Như tôi đã nói, lĩnh vực giáo dục là một lĩnh vực trong bối cảnh hiện nay phức tạp như vậy, tôi không đặc yêu cầu cao qua phiên chất vấn là phải xác định được ngay những giải pháp, ý tưởng giải quyết căn bản, toàn diện các vấn đề của giáo dục. Vì đó là vấn đề rất lớn cần sự tham gia của đông đảo nhân dân, chuyên gia, nhà quản lý. Bởi vậy, tôi nghĩ nếu chúng ta yêu cầu phải tìm ra những giải pháp đột phá, căn cơ ngay thì chắc là khó. Tôi không đặt ra và chờ đợi cái đó. Vì nếu chờ đợi cái đó thì chúng ta nghĩ nhiệm vụ của chúng ta quá dễ. Đổi mới cơ bản, toàn diện giáo dục Việt Nam chỉ thông qua cuộc chất vấn này thì quá dễ. bởi vậy tôi không đặt yêu cầu ấy và tôi nghĩ mọi người cũng không nên đặt yêu cầu đó. Đây là một bước để chúng ta đi vào thực hiện nhiệm vụ.

Theo tôi biết, việc triển khai nhiệm vụ đó của Đại hội Đảng đang được thực hiện. Rất nhiều lĩnh vực, ngành nghề cơ quan tổ chức trong hệ thống chính trị tham gia. Cho đến nay, chúng ta đang khởi đầu, chưa có đề án đầy đủ, cụ thể. Bởi vậy, Bộ trưởng không thể đi trước toàn bộ hệ thống để giải đáp trước vấn đề đó.

Vấn đề giáo dục bức xúc như giao thông. Trong khi Bộ trưởng Giao thông đã có nhiều hành động quyết liệt, nhưng chưa thấy điều đó ở Bộ trưởng Giáo dục, vậy ông đánh giá thế nào về quyết tâm của Bộ trưởng Giáo dục?

Mỗi người thể hiện ý chí bằng cách khác nhau. Tôi cũng sát với hoạt động ngành Giáo dục. Tôi đánh giá là thời gian vừa qua, đặc biệt sau cuộc giám sát tối cao của Quốc hội về thành lập các trường đại học và chất lượng gốao dục đại học thì Bộ GDĐT đã tích cực triển khai việc thực hiện nghị quyết của QH. Hôm nay, như Bộ trưởng trình bày, có nhiều biện pháp kiên quyết như dừng nhiều chuyên ngành đào tạo và bắt đầu xem xét lại chỉ tiêu tuyển sinh, kiểm tra đánh giá lại một số trường đại học và cũng có thái độ xử lý nghiêm khắc với một số trường. Đương nhiên mong muốn xử lý nghiêm khắc hơn và mạnh mẽ hơn để làm sao tạo nên kỷ cương giáo dục của chúng ta, nhất là giáo dục đại học. Các đồng chí Bộ Giáo dục hay nhắc, chính Nghị quyết của QH đã tạo ra cái gậy để ngành giáo dục trên cơ sở đó thực hiện nghiêm túc trong việc xiết lại kỷ cương trong nhiệm vụ của mình.

Xin cảm ơn ông!

Xuân Hưng